TÀI CHÍNH DIỄN ĐÀN KINH DOANH ĐÔ THỊ CÔNG NGHỆ XÃ HỘI NÔNG NGHIỆP VĂN HÓA GIẢI TRÍ
Thứ Tư,  23/7/2014, 15:02 (GMT+7)
Đặt báo in Liên hệ

 Thực phẩm biến đổi gen có mặt ở khắp nơi

Hồng Văn thực hiện
Thứ Ba,  20/4/2010, 09:31 (GMT+7)
Phóng to

Thu nhỏ

Add to Favorites

In bài

Gửi cho bạn bè

Thực phẩm biến đổi gen có mặt ở khắp nơi

Hồng Văn thực hiện

Tiến sĩ Nguyễn Quốc Bình

(TBKTSG Online) – Thực phẩm biến đổi gen đã có mặt ở khắp nơi trên thị trường Việt Nam nhưng có an toàn hay không cho người tiêu dùng, kiểm soát như thế nào, dán nhãn sản phẩm ra sao... là đề tài đang gây nhiều tranh luận hiện nay.

Thời báo Kinh tế Sài Gòn Online đã trao đổi với tiến sĩ Nguyễn Quốc Bình, Phó giám đốc Trung tâm Công nghệ sinh học TPHCM, một nhà khoa học Việt kiều Canada chuyên về công nghệ sinh học, chung quanh câu chuyện thực phẩm biến đổi gen.

TBKTSG Online: Thưa ông, dư luận đang đặt câu hỏi rằng tại sao thị trường có đầy rẫy sản phẩm biến đổi gen, nếu theo đề tài khoa học của Sở Khoa học và Công nghệ TPHCM thì có tới 34,4% số mẫu trong 232 mẫu có hàm lượng sản phẩm biến đổi gen, nhưng tại sao chúng ta vẫn có chưa quy định về dán nhãn cho người tiêu dùng phân biệt?

- Ông Nguyễn Quốc Bình: Hiện tại, Chính phủ đã có quy định về dán nhãn nhưng văn bản áp dụng thì chưa. Cụ thể Quyết định 212/2005/QĐ-TTg ngày 26-8-2005 của Thủ tướng Chính phủ ban hành Quy chế quản lý an toàn sinh học đối với sinh vật biến đổi gen; sản phẩm, hàng hóa có nguồn gốc từ sinh vật biến đổi gen.

Vị trí đặt quảng cáoĐiều 7 về “Ghi nhãn hàng hóa” của quyết định nói rõ: “Tổ chức, cá nhân có sản phẩm, hàng hóa là sinh vật biến đổi gen hoặc sản phẩm, hàng hóa có nguồn gốc từ sinh vật biến đổi gen lưu thông, buôn bán trên thị trường, ngoài việc thực hiện các quy định của pháp luật hiện hành về ghi nhãn hàng hóa còn phải ghi thêm dòng chữ trên bao bì: "sản phẩm có sử dụng công nghệ chuyển gen" để người tiêu dùng xem xét, lựa chọn”.

Còn nghị định về an toàn sinh học thì hiện nay vẫn đang soạn thảo nhưng chuyện dán nhãn hay không dán nhãn là trách nhiệm thuộc về nhà nước và không hề đơn giản chút nào.

Thực ra thì thực phẩm biến đổi gen nhập vào Việt Nam bình thường từ nhiều năm qua và nhà nước chưa hề cấm, nên chuyện xét nghiệm, phát hiện thấy có sản phẩm biến đổi gen trên thị trường không có vấn đề gì mới, nước nào cũng có. Việt Nam thiếu bắp, thiếu đậu nành cho chế biến thức ăn gia súc và các nhà máy của chúng ta nhập các sản phẩm này từ nhiều năm qua chứ đâu phải bây giờ.

Doanh nghiệp mua bắp, đậu nành thì lựa những nước có giá thấp, mà bắp, đậu nành biến đổi gen thì có giá thành thấp. Hơn nữa, cho tới giờ, chúng ta chưa có quy định khi nhập khẩu phải khai báo có biến đổi gen hay không nên doanh nghiệp cũng không thể phân biệt rõ. Rồi chúng ta mua thực phẩm, thậm chí là sản phẩm đóng hộp xuất xứ từ những nước cho phép trồng và tiêu thụ sản phẩm biến đổi gen thì làm sao ta không có sản phẩm biến đổi gen trên thị trường.

Theo tôi, điều quan trọng là quy định dán nhãn ở giai đoạn nào, khâu nhập khẩu, nguyên liệu hay dán nhãn ở thành phẩm tới tay người tiêu dùng.

Nhưng với giới khoa học thì theo ông, vấn đề dán nhãn như thế nào?

- Dán nhãn hay không, không quan trọng với giới khoa học, mà là phụ thuộc vào chiến lược của từng nước. Việt Nam có mục tiêu rõ ràng trong ứng dụng biến đổi gen. Cụ thể, Quyết định số 102/2007/QĐ-TTg ngày 10-7-2007 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt "Đề án tổng thể tăng cường năng lực quản lý an toàn sinh học đối với sinh vật biến đổi gen và sản phẩm hàng hoá có nguồn gốc từ sinh vật biến đổi gen từ nay đến năm 2020 thực hiện Nghị định thư Cartagena về an toàn sinh học.

Tiến sĩ Nguyễn Quốc Bình là một Việt kiều Canada, ông tốt nghiệp đại học ở Pháp và sau đó tham gia nghiên cứu và giảng dạy về biến đổi gen tại một trường đại học ở Canada.

Bảy năm trước, chính quyền TPHCM đã mời ông Bình về Việt Nam công tác nhằm giúp đỡ phát triển công nghệ sinh học của thành phố.

Mục tiêu của Việt Nam là đến năm 2020, diện tích trồng trọt các giống cây trồng mới tạo ra bằng các kỹ thuật của công nghệ sinh học sẽ chiếm trên 70%, trong đó diện tích trồng trọt các giống cây trồng biến đổi gen chiếm 30 - 50%; trên 70% nhu cầu về giống cây sạch bệnh được cung cấp từ công nghiệp vi nhân giống; trên 80% diện tích trồng rau, cây ăn quả sử dụng phân bón và thuốc bảo vệ thực vật sinh học; đáp ứng được cơ bản nhu cầu vắc-xin cho vật nuôi.

Nhưng như đã nói ở trên, dán nhãn không hề là chuyện đơn giản. Bởi việc đầu tiên là xác định hàm lượng bao nhiêu thì dán nhãn công nhận là biến đổi gen. EU thì có một số nước không cho trồng cây biến đổi gen nhưng cho tiêu thụ sản phẩm biến đổi gen và quy định một sản phẩm gọi là biến đổi gen phải dán nhãn có hàm lượng biến đổi gen hơn 5%, sau giảm xuống hơn 1%.

Cái này mới khó, chứ xác định dương tính với biến đổi gen thì rất đơn giản. Còn nếu bảo thực phẩm nhập khẩu có biến đổi gen hay không, tôi nghi ngờ là kiểm tra sản phẩm nào cũng có, bởi sản phẩm biến đổi gen có mặt khắp nơi trên thế giới, cái quan trọng là tỷ lệ, hàm lượng bao nhiêu. Cái này chúng ta chưa quy định. Nên đề tài khoa học nói trên được báo chí đăng tải làm cho người tiêu dùng lo lắng. Mỗi nước có mỗi quy định khác nhau về chuyện này.

Theo tôi biết thì diện tích trồng cây có biến đổi gen hiện lên tới 134 triệu héc ta và đang tăng nhanh. Thế giới có 25 nước trồng và 80 nước cho tiêu thụ nhưng thực tế thì sản phẩm biến đổi gen có mặt khắp nơi, khó lòng mà xác định rõ.

Vậy các nước họ kiểm soát thế nào, thưa ông?

- Mỗi nước có cách tiếp cận riêng. EU thì cho phép tiêu thụ nhưng phải ghi rõ trên bao bì nếu hàm lượng chứa sản phẩm biến đổi gen hơn 1%. Một số nước thành viên EU thì không cho trồng, còn lại thì vẫn cho. Nhật thì chưa cho trồng nhưng cho tiêu thụ và là quốc gia tiêu thụ nhiều nhất thực phẩm biến đổi gen.

Nhật không quy định dán nhãn thực phẩm nhưng phải có chứng nhận khi nhập khẩu cả lô hàng. Mỹ, Canada, Philippines, Trung Quốc, Ấn Độ, Brazil, Argentina thì trồng và tiêu thụ bình thường. Thái Lan và Indonesia thì chưa cho trồng nhưng vẫn cho tiêu thụ, Việt Nam cho trồng và hiện tại thì đang khảo nghiệm và cho tiêu thụ.

Những nước cho trồng và tiêu thụ, thương mại hóa sản phẩm biến đổi gen thì sản phẩm có hay không có biến đổi gen đã trộn lẫn, khó lòng xác định lô hàng nào có, lô hàng nào không. Một khi đã trộn lẫn như vậy thì Việt Nam nhập nông sản nhiều từ Mỹ, Argentina chắc chắn gần như 100% có biến đổi gen, không ít thì nhiều.

Bây giờ mà khoai tây hay bắp, đậu nành nhập khẩu thì lô nào cũng dương tính với biến đổi gen vì từ gốc của nước xuất khẩu họ đã trộn lẫn rồi, nên nhà nước không nên chi phí tiền bạc vào nghiên cứu có hay không sản phẩm biến đổi gen trên thị trường; mà là nghiên cứu, thảo luận nếu dán nhãn cho người tiêu dùng phân biệt thì dán ở giai đoạn nào, lúc vận tải qua biên giới, khâu nhập khẩu, lô hàng nguyên liệu thô hay khi chế biến ra thành phẩm?

Vậy còn chuyện thực phẩm biến đổi gen có an toàn cho con người và môi trường hay không?

- Việt Nam không cấm nhập khẩu thực phẩm biến đổi gien và thậm chí là có kế hoạch cho trồng cũng nói lên nhiều điều. Ngay một số quốc gia bắt buộc sản phẩm biến đổi gen phải dán nhãn nếu đạt một hàm lượng nào thì cũng chỉ để người tiêu dùng phân biệt chứ không phải nói nó không an toàn. Các tranh luận về tác động tới môi trường thì vẫn tiếp diễn nhưng người tiêu dùng thế giới vẫn cứ dùng thực phẩm biến đổi gen.

Cách nay 2 năm ông có nói là năm 2010, Việt Nam sẽ nhập giống biến đổi gen để khảo nghiệm, vậy hiện nay đã tới đâu?

- Trung tâm chúng tôi không khảo nghiệm nhưng tôi biết Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã cho phép bốn cơ quan khoa học và một doanh nghiệp tham gia khảo nghiệm và họ đang làm.

Xin cảm ơn ông!

Chia sẻ với bạn bè:
     
Mời bạn đóng góp ý kiến
Tên(*)
Địa chỉ E-mail(*)
Địa chỉ
Tiêu đề(*)
Nội dung(*)
Lưu ý : (*) là những thông tin bắt buộc.
Mã xác nhận 
 
 
* Vui lòng sử dụng tiếng Việt có dấu.
 
Giấy phép Báo điện tử số: 2302/GP-BTTTT, cấp ngày 29/11/2012
Tổng biên tập: Trần Thị Ngọc Huệ; Tổng thư ký tòa soạn: Nguyễn Vạn Phú.
Thư ký tòa soạn: Hoàng Lang, Thục Đoan, Huỳnh Hoa.
Tòa soạn: Số 35 Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh. Điện thoại: (84.8) 3829 5936; Fax: (84.8) 3829 4294.
Ghi rõ nguồn "Thời báo Kinh tế Sài Gòn Online" khi bạn phát hành lại thông tin từ website này.
Trang ngoài sẽ được mở ra ở cửa sổ mới. Thời báo Kinh tế Sài Gòn Online không chịu trách nhiệm nội dung trang ngoài.
Bản quyền thuộc về SaigonTimesGroup. Phát triển bởi Công ty Mắt Bão.