Mobile

Từ các con số thống kê...
Thứ Năm,  10/1/2019, 13:49 
Mạc Bùi

Từ các con số thống kê...

Mạc Bùi

(TBKTSG) - Theo Thông cáo báo chí về tình hình kinh tế - xã hội quí 4-2018 và cả năm 2018 ngày 27-12-2018 của Tổng cục Thống kê (TCTTK), từ đầu năm 2018 đến thời điểm 15-12-2018, tổng thu ngân sách nhà nước ước tính đạt 1.272.500 tỉ đồng, tổng chi ngân sách nhà nước ước tính đạt 1.272.100 tỉ đồng. Như vậy đây lần đầu tiên sau nhiều năm, thu ngân sách cao hơn chi ngân sách 400 tỉ đồng. Điều này được lý giải là do chỉ giải ngân được 65% tiền cho đầu tư hoặc đã giảm chi tiêu hoặc tăng thu...

TCTK nhận định “xuất khẩu hàng hóa và dịch vụ tăng 14,27%; nhập khẩu hàng hóa và dịch vụ tăng 12,81%”, nhưng lại không công bố số xuất khẩu và nhập khẩu cụ thể khiến người sử dụng tin vô cùng bối rối trước sự mập mờ khó hiểu này. Ảnh: TBKTSG

Nhưng số liệu này dường như không giống với số liệu trên trang web của Bộ Tài chính, theo đó, trong mục Công khai quốc tế, tại bảng Ước thực hiện ngân sách nhà nước năm 2018 lần 1 đăng ngày 17-12-2018, thu ngân sách đạt 1.358.400 tỉ đồng và tổng chi ngân sách là 1.562.400 tỉ đồng, như vậy bội chi là 204.000 tỉ đồng.

Vậy số liệu nào là đúng hoặc có thể lý giải điều này thế nào?

Nhìn chi tiết hơn, tất cả các tiểu mục trong báo cáo của TCTK và trên trang web của Bộ Tài chính đều khác nhau, hầu như số liệu của TCTK thấp hơn số liệu trên trang web của Bộ Tài chính khá nhiều.

Chẳng hạn, trong báo cáo của TCTK, chi thường xuyên là 874.500 tỉ đồng, bằng 68,7% tổng chi, nhưng trên trang web của Bộ Tài chính, chi thường xuyên là 1.104.800 tỉ đồng, chiếm 70,7% tổng chi. Ước thực hiện ngân sách nhà nước năm 2018 lần 1 của Bộ Tài chính cho thấy bội chi ngân sách so với GDP là 3,67% không bao gồm trả nợ gốc, nếu tính cả trả nợ gốc thì tỷ lệ này là 6,4%.

Theo báo cáo của TCTK, mục “Đầu tư phát triển” nhận định “Trong vốn đầu tư của khu vực nhà nước, vốn từ ngân sách nhà nước thực hiện năm 2018 ước tính đạt 324.900 tỉ đồng, bằng 92,3% kế hoạch năm...” nhưng trong mục “thu, chi ngân sách nhà nước” ở ngay phía dưới lại nhận định “...chi đầu tư phát triển 260.200 tỉ đồng, bằng 65,1% dự toán...”. Hai mục chi đầu tư phát triển có hai số liệu khác nhau và chỉ tiêu dự toán khác chỉ tiêu kế hoạch? Không hiểu ở đây có ẩn ý gì hoặc báo cáo sử dụng những thuật ngữ quá chuyên môn mà người sử dụng tin bình thường cảm thấy thật khó hiểu!

Sự chênh lệch số liệu lớn và khó hiểu như vậy khiến người dân nói chung và người làm chính sách nói riêng khó đưa ra những chính sách đúng đắn và kịp thời!

Phần chất lượng tăng trưởng trong báo cáo của TCTK cho thấy tổng năng suất nhân tố tổng hợp (TFP) đóng góp vào GDP năm sau cao hơn năm trước và tương tự - chỉ số phản ánh hiệu quả đầu tư (ICOR) cũng năm sau hiệu quả hơn năm trước. Để tính toán các chỉ tiêu này phải có số liệu về vốn (capiyal stock) nhưng trong niên giám thống kê trên trang web lẫn trong bản in ra giấy đều không thấy xuất hiện chỉ số này. Nhiều người thắc mắc không biết TCTK tính toán các chỉ tiêu này thế nào hay số liệu về vốn giấu ở đâu mà không thấy công bố?

Tính toán và bình luận của TCTK khiến tôi đi hết từ ngạc nhiên này đến ngạc nhiên khác: ICOR và TFP được tính cho hàng năm? ICOR (viết tắt của chữ tiếng Anh Incremental Capital Output Ratio) tức là hệ số tăng vốn - sản lượng. Hệ số này xuất phát từ hàm sản xuất dạng tổng cung Harrod - Domar và Kaliwa. Theo đó, tăng trưởng về sản lượng (hoặc GDP) phụ thuộc tuyến tính vào tăng trưởng về vốn trong một khoảng thời gian đủ dài. Và năng suất nhân tố tổng hợp TFP cũng vậy. Còn TCTK tính các chỉ tiêu này hàng năm mà năm sau đều tốt hơn năm trước (TFP thì tăng hơn năm trước và ICOR năm sau nhỏ hơn năm trước). Trong khi đó, số liệu từ doanh nghiệp lại cho kết quả tương đối khác, từ năm 2011-2016 chỉ số tăng vốn (capital stock) - doanh thu thuần tăng lên 48%, tức là hiệu quả sử dụng vốn giảm?

Một thắc mắc nữa, như đã biết, xuất nhập khẩu được tính trong GDP là xuất, nhập khẩu hàng hóa và dịch vụ. Theo số liệu của TCTK, GDP theo giá so sánh năm 2017 là 3.262.548 tỉ đồng, nhập siêu hàng hóa và dịch vụ là 258.741 tỉ đồng. Còn trong thông cáo báo chí tình hình kinh tế - xã hội nói trên, năm 2018 GDP tăng 7,08% (tức GDP theo giá so sánh là 3.493.536 tỉ đồng), tiêu dùng cuối cùng tăng 7,17% (tương đương 2.587.683 tỉ đồng); tích lũy tài sản tăng 8,22% (1.199.096 tỉ đồng). Lấy GDP trừ tiêu dùng cuối cùng rồi trừ tích lũy tài sản sẽ thấy chênh lệch xuất nhập khẩu hàng hóa và dịch vụ là (âm) 293.243 tỉ đồng. Như vậy thì đáng ra thâm hụt thương mại trong năm 2018 tăng 13,33% so với năm 2017?

Thêm nữa, TCTK có nhận định “xuất khẩu hàng hóa và dịch vụ tăng 14,27%; nhập khẩu hàng hóa và dịch vụ tăng 12,81%”, nhưng lại không công bố số xuất khẩu và nhập khẩu cụ thể khiến người sử dụng tin vô cùng bối rối trước sự mập mờ khó hiểu này.

TIN BÀI LIÊN QUAN
In bài
Gửi bài cho bạn bè
CÙNG CHUYÊN MỤC

Từ các con số thống kê...

Mạc Bùi
Thứ Năm,  10/1/2019, 13:49 

Từ các con số thống kê...

Mạc Bùi

(TBKTSG) - Theo Thông cáo báo chí về tình hình kinh tế - xã hội quí 4-2018 và cả năm 2018 ngày 27-12-2018 của Tổng cục Thống kê (TCTTK), từ đầu năm 2018 đến thời điểm 15-12-2018, tổng thu ngân sách nhà nước ước tính đạt 1.272.500 tỉ đồng, tổng chi ngân sách nhà nước ước tính đạt 1.272.100 tỉ đồng. Như vậy đây lần đầu tiên sau nhiều năm, thu ngân sách cao hơn chi ngân sách 400 tỉ đồng. Điều này được lý giải là do chỉ giải ngân được 65% tiền cho đầu tư hoặc đã giảm chi tiêu hoặc tăng thu...

TCTK nhận định “xuất khẩu hàng hóa và dịch vụ tăng 14,27%; nhập khẩu hàng hóa và dịch vụ tăng 12,81%”, nhưng lại không công bố số xuất khẩu và nhập khẩu cụ thể khiến người sử dụng tin vô cùng bối rối trước sự mập mờ khó hiểu này. Ảnh: TBKTSG

Nhưng số liệu này dường như không giống với số liệu trên trang web của Bộ Tài chính, theo đó, trong mục Công khai quốc tế, tại bảng Ước thực hiện ngân sách nhà nước năm 2018 lần 1 đăng ngày 17-12-2018, thu ngân sách đạt 1.358.400 tỉ đồng và tổng chi ngân sách là 1.562.400 tỉ đồng, như vậy bội chi là 204.000 tỉ đồng.

Vậy số liệu nào là đúng hoặc có thể lý giải điều này thế nào?

Nhìn chi tiết hơn, tất cả các tiểu mục trong báo cáo của TCTK và trên trang web của Bộ Tài chính đều khác nhau, hầu như số liệu của TCTK thấp hơn số liệu trên trang web của Bộ Tài chính khá nhiều.

Chẳng hạn, trong báo cáo của TCTK, chi thường xuyên là 874.500 tỉ đồng, bằng 68,7% tổng chi, nhưng trên trang web của Bộ Tài chính, chi thường xuyên là 1.104.800 tỉ đồng, chiếm 70,7% tổng chi. Ước thực hiện ngân sách nhà nước năm 2018 lần 1 của Bộ Tài chính cho thấy bội chi ngân sách so với GDP là 3,67% không bao gồm trả nợ gốc, nếu tính cả trả nợ gốc thì tỷ lệ này là 6,4%.

Theo báo cáo của TCTK, mục “Đầu tư phát triển” nhận định “Trong vốn đầu tư của khu vực nhà nước, vốn từ ngân sách nhà nước thực hiện năm 2018 ước tính đạt 324.900 tỉ đồng, bằng 92,3% kế hoạch năm...” nhưng trong mục “thu, chi ngân sách nhà nước” ở ngay phía dưới lại nhận định “...chi đầu tư phát triển 260.200 tỉ đồng, bằng 65,1% dự toán...”. Hai mục chi đầu tư phát triển có hai số liệu khác nhau và chỉ tiêu dự toán khác chỉ tiêu kế hoạch? Không hiểu ở đây có ẩn ý gì hoặc báo cáo sử dụng những thuật ngữ quá chuyên môn mà người sử dụng tin bình thường cảm thấy thật khó hiểu!

Sự chênh lệch số liệu lớn và khó hiểu như vậy khiến người dân nói chung và người làm chính sách nói riêng khó đưa ra những chính sách đúng đắn và kịp thời!

Phần chất lượng tăng trưởng trong báo cáo của TCTK cho thấy tổng năng suất nhân tố tổng hợp (TFP) đóng góp vào GDP năm sau cao hơn năm trước và tương tự - chỉ số phản ánh hiệu quả đầu tư (ICOR) cũng năm sau hiệu quả hơn năm trước. Để tính toán các chỉ tiêu này phải có số liệu về vốn (capiyal stock) nhưng trong niên giám thống kê trên trang web lẫn trong bản in ra giấy đều không thấy xuất hiện chỉ số này. Nhiều người thắc mắc không biết TCTK tính toán các chỉ tiêu này thế nào hay số liệu về vốn giấu ở đâu mà không thấy công bố?

Tính toán và bình luận của TCTK khiến tôi đi hết từ ngạc nhiên này đến ngạc nhiên khác: ICOR và TFP được tính cho hàng năm? ICOR (viết tắt của chữ tiếng Anh Incremental Capital Output Ratio) tức là hệ số tăng vốn - sản lượng. Hệ số này xuất phát từ hàm sản xuất dạng tổng cung Harrod - Domar và Kaliwa. Theo đó, tăng trưởng về sản lượng (hoặc GDP) phụ thuộc tuyến tính vào tăng trưởng về vốn trong một khoảng thời gian đủ dài. Và năng suất nhân tố tổng hợp TFP cũng vậy. Còn TCTK tính các chỉ tiêu này hàng năm mà năm sau đều tốt hơn năm trước (TFP thì tăng hơn năm trước và ICOR năm sau nhỏ hơn năm trước). Trong khi đó, số liệu từ doanh nghiệp lại cho kết quả tương đối khác, từ năm 2011-2016 chỉ số tăng vốn (capital stock) - doanh thu thuần tăng lên 48%, tức là hiệu quả sử dụng vốn giảm?

Một thắc mắc nữa, như đã biết, xuất nhập khẩu được tính trong GDP là xuất, nhập khẩu hàng hóa và dịch vụ. Theo số liệu của TCTK, GDP theo giá so sánh năm 2017 là 3.262.548 tỉ đồng, nhập siêu hàng hóa và dịch vụ là 258.741 tỉ đồng. Còn trong thông cáo báo chí tình hình kinh tế - xã hội nói trên, năm 2018 GDP tăng 7,08% (tức GDP theo giá so sánh là 3.493.536 tỉ đồng), tiêu dùng cuối cùng tăng 7,17% (tương đương 2.587.683 tỉ đồng); tích lũy tài sản tăng 8,22% (1.199.096 tỉ đồng). Lấy GDP trừ tiêu dùng cuối cùng rồi trừ tích lũy tài sản sẽ thấy chênh lệch xuất nhập khẩu hàng hóa và dịch vụ là (âm) 293.243 tỉ đồng. Như vậy thì đáng ra thâm hụt thương mại trong năm 2018 tăng 13,33% so với năm 2017?

Thêm nữa, TCTK có nhận định “xuất khẩu hàng hóa và dịch vụ tăng 14,27%; nhập khẩu hàng hóa và dịch vụ tăng 12,81%”, nhưng lại không công bố số xuất khẩu và nhập khẩu cụ thể khiến người sử dụng tin vô cùng bối rối trước sự mập mờ khó hiểu này.

In bài
Gửi bài cho bạn bè
Top
 
Giấy phép Báo điện tử số: 2302/GP-BTTTT, cấp ngày 29/11/2012
Tổng biên tập: Trần Minh Hùng.
Phó tổng biên tập: Phan Chiến Thắng.
Thư ký tòa soạn: Hồng Văn; Phó thư ký tòa soạn: Yến Dung.
Tòa soạn: 35 Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Quận 1, TP.HCM. ĐT:(8428)3829 5936; Fax:(8428)3829 4294; Email: online@kinhtesaigon.vn
Thời báo Kinh tế Sài Gòn giữ bản quyền nội dung của trang web thesaigontimes.vn. Không sử dụng lại nội dung trên trang này dưới mọi hình thức, trừ khi được Thời báo Kinh tế Sài Gòn đồng ý bằng văn bản.
Trang ngoài sẽ được mở ra ở cửa sổ mới. Thời báo Kinh tế Sài Gòn Online không chịu trách nhiệm nội dung trang ngoài.
Bản quyền thuộc về SaigonTimesGroup.