Mobile

Nhật Bản lo tìm một tầm nhìn thiết kế công nghiệp
Thứ Tư,  16/1/2019, 21:20 
Minh Huy

Nhật Bản lo tìm một tầm nhìn thiết kế công nghiệp

Minh Huy

(TBVTSG) - Ông Lee Kun-hee, Chủ tịch tập đoàn Samsung, hồi năm 1996 nhấn mạnh thiết kế là một nguồn lực quản lý cốt lõi buộc phải có để một công ty có thể tồn tại được trong thế kỷ 21. Trong khi các công ty lớn trên thế giới xoay theo hướng thiết kế cho người dùng sao cho họ dễ dùng sản phẩm nhất, Nhật Bản vẫn tập trung vào khâu kỹ thuật để giờ đây nhận ra mình tụt hậu và đang kỳ vọng vào kết quả của cuộc cách mạng đảo ngược quy trình thiết kế công nghiệp.

Nhật Bản lên kế hoạch biến giấc mơ xe bay thành hiện thực

Kỹ sư CNTT trong làn sóng tuyển dụng từ Nhật Bản

Anh Akihiro Adachi, một nhà thiết kế thiết bị nghe nhìn 31 tuổi tại hãng Panasonic, lâu nay vẫn muốn có một số không gian riêng trên tàu điện ngầm khi đi làm từ thành phố Osaka đến thủ đô Tokyo của Nhật Bản. Vì vậy, khi công ty bắt đầu khuyến khích sự đổi mới sáng tạo, anh và một số đồng nghiệp bắt tay chế tạo tai nghe “Wear Space” có tính năng hạn chế tiếng ồn và thu hẹp tầm nhìn.

Cơ hội cuối cùng

Nguyên mẫu tai nghe Wear Space.

Nhiều người ở Panasonic không khỏi bối rối trước phát minh nói trên. Có người phàn nàn văn phòng trông có vẻ khác thường khi đầy người mang tai nghe Wear Space lúc làm việc. Dù vậy, nguyên mẫu thiết bị trên bất ngờ giành được một giải thưởng thiết kế toàn cầu và nhận được sự phản hồi tích cực từ những người muốn tập trung hoặc tránh bị sao nhãng trong quá trình làm việc. Ngay khi đeo tai nghe, thiết bị lập tức tạo ra một ranh giới với môi trường xung quanh và cung cấp “một không gian tâm lý” hoàn toàn riêng tư.

Theo Panasonic, thiết bị chỉ nặng 300 gram, có thể được điều chỉnh để người mang chỉ nhìn thấy máy tính và bàn phím máy tính ở phía trước. “Chúng ta đôi khi chỉ muốn ở một mình và cần sự tập trung. Việc mang Wear Space cũng có thể phát đi thông điệp đến các đồng nghiệp xung quanh rằng họ không muốn bị quấy rầy”, ông Kang Hwayoung, thành viên của nhóm phát triển Wear Space cho biết. Thiết bị có giá bán khoảng 260 đô la này dự kiến được tung ra thị trường Nhật Bản trong năm 2019 trước khi ra mắt trên toàn cầu sau đó.

Dự án nói trên là một trong những nỗ lực của ngành công nghiệp điện tử Nhật Bản nhằm khôi phục hào quang xưa, liên quan đến thiết kế công nghiệp. Sau nhiều năm bị lép vế trước các đối thủ tập trung vào thiết kế, như Apple (Mỹ) và Dyson (Anh), các công ty Nhật Bản giờ đây cố gắng khôi phục các quy trình thiết kế và sức sáng tạo tinh tế từng giúp tạo ra các sản phẩm mang tính biểu tượng, như máy nghe nhạc cầm tay Walkman (của hãng Sony).

Panasonic, Sony và Mitsubishi Electric thuộc số những công ty đang thực thi những chính sách vốn quen thuộc với nhiều doanh nghiệp tại Mỹ và châu Âu, như cho nhà thiết kế tham gia vào mọi bước và xem bao bì là một phần của sản phẩm. “Chúng tôi thường để nhà thiết kế tham gia vào các giai đoạn cuối cùng của quá trình phát triển sản phẩm với mục đích chủ yếu là cải thiện yếu tố thẩm mỹ. Chúng tôi đang cải tiến quy trình để nhà thiết kế có thể tham gia từ giai đoạn lập kế hoạch”, ông Yoshiyuki Miyabe, Giám đốc sản xuất và công nghệ của Panasonic, cho biết.

Theo hãng tin Reuters, Chính phủ Nhật Bản cũng đang thúc đẩy những nỗ lực nói trên. Một bản báo cáo gần đây kêu gọi các nhà lãnh đạo doanh nghiệp xem thiết kế là một động lực chính thúc đẩy năng lực cạnh tranh. Bản báo cáo cũng kêu gọi sự ưu đãi thuế đối với các khoản đầu tư liên quan đến thiết kế và luật mới để bảo vệ tốt hơn tài sản trí tuệ. Chính phủ Nhật Bản dự kiến chỉnh sửa những đạo luật liên quan theo hướng như thế trong năm 2019.

Ông Daisuke Kubota, một quan chức chính phủ, cho biết rất nhiều chuyên gia thiết kế thúc giục Tokyo đẩy mạnh các sáng kiến về thiết kế và nhận định đây thật sự là cơ hội cuối cùng. Họ cảnh báo Nhật Bản sẽ không bao giờ có thể bắt kịp các đối thủ toàn cầu nếu bỏ lỡ cơ hội này.

Chặng đường còn dài

Ông Kinya Tagawa, giáo sư trường Đại học Nghệ thuật Hoàng gia (Anh) và là nhà đồng sáng lập công ty thiết kế Takram, nhận định các công ty lớn đã tăng cường yêu cầu các bài giảng về thiết kế dành cho các quan chức điều hành của họ. “Tôi đang nhìn thấy dấu hiệu của sự thay đổi”, ông Tagawa nhận định. Dù vậy, nhiều chuyên gia nhất trí rằng với các công ty Nhật Bản, chặng đường phía trước còn dài. Các nhà thiết kế nắm vị trí lãnh đạo vẫn là “hàng hiếm” ở hầu hết công ty điện tử trong bối cảnh các nhà công nghệ vẫn nắm vị trí quan trọng, theo các quan chức công ty và nhà thiết kế công nghiệp Nhật Bản.

Nhật Bản vào năm ngoái nhận được 31.961 hồ sơ đăng ký thiết kế, kém xa Trung Quốc (630.658 hồ sơ) và ít hơn cả Hàn Quốc (67.374 đơn). Thời hoàng kim của ngành công nghiệp điện tử Nhật Bản vào đầu những năm 1980, nước này có gần 60.000 hồ sơ mỗi năm. Theo ông Tagawa, gốc rễ của vấn đề hiện nay là các công ty Nhật Bản đã không tiếp thu bài học từ cuộc cách mạng phần mềm, theo đó nêu bật tầm quan trọng của các nguyên tắc thiết kế tập trung vào người sử dụng và sản phẩm dễ sử dụng như điện thoại iPhone của Apple. Thay vào đó, họ vẫn tập trung vào khâu kỹ thuật.

Ông Ryuichi Oya, người vừa rời vị trí giám đốc thiết kế của hãng Sharp để về hưu, cho biết đã tận mắt chứng kiến thái độ đó khi chuyển đến công ty này làm bốn năm trước sau một khoảng thời gian dài làm việc cho hãng xe Mazda Motor. “Tại các công ty điện tử gia dụng, nhà thiết kế không có nhiều tiếng nói như kỹ sư. Khi kỹ sư bác bỏ các đề xuất thiết kế vì cho rằng chúng quá tốn kém hoặc khó khăn về mặt kỹ thuật, nhà thiết kế dễ dàng bó tay”, ông Oya nhớ lại. Ông cũng nhận thấy rất khó thuyết phục ban lãnh đạo về sự cần thiết của một tầm nhìn thiết kế.

“Vấn đề không phải là anh thích màu này hoặc kiểu dáng kia hay không. Phải có những nguyên tắc thiết kế mà chỉ Sharp mới có và nhất quán trên toàn bộ dòng sản phẩm”, ông giải thích.

Sony quyết định đặt Aibo nằm một bên thay vì úp mặt xuống đáy hộp.

Các nhà thiết kế Nhật Bản đã nói đến điều tương phản tại tập đoàn Samsung ở Hàn Quốc. Ông Lee Kun-hee, Chủ tịch tập đoàn này, hồi năm 1996 nhấn mạnh thiết kế là một nguồn lực quản lý cốt lõi buộc phải có để một công ty có thể tồn tại được trong thế kỷ 21. Nói là làm, ông đã tăng cường số lượng nhà thiết kế và nâng vị thế của họ tại tập đoàn.

Tại hãng Sony, những người trong cuộc tiết lộ vai trò của thiết kế đã bắt đầu trở lại vị trí hàng đầu sau khi ông Kaz Hirai lên làm Chủ tịch vào năm 2012. Sự thay đổi không diễn ra quá nhanh khi công ty này tiến hành quá trình tái cấu trúc đau đớn nhưng kết quả thể hiện phần nào qua cách tiếp cận đối với việc hồi sinh chú chó robot Aibo.

Các nhà thiết kế đã làm việc để tạo ra trải nghiệm người sử dụng toàn diện, bắt đầu từ khi khách hàng mở hộp và tham gia vào cộng đồng chủ sở hữu Aibo. “Chúng tôi đã thảo luận nhiều về chuyện làm sao đóng gói Aibo để nó trông giống một sinh vật sống hơn. Điều này rất quan trọng bởi việc mở hộp sản phẩm đánh dấu lần gặp gỡ đầu tiên của khách hàng với chó robot”, Giám đốc thiết kế của Sony, ông Yutaka Hasegawa, cho biết.

Cuối cùng, họ quyết định đặt Aibo nằm một bên thay vì úp mặt xuống dù làm thế khiến chi phí bao bì tăng. Sự thay đổi này thu hút cộng đồng chủ sở hữu Aibo. Một số người háo hức thậm chí đăng lên mạng đoạn video ghi lại cảnh mở hộp đựng robot.

TIN BÀI LIÊN QUAN
In bài
Gửi bài cho bạn bè
CÙNG CHUYÊN MỤC

Nhật Bản lo tìm một tầm nhìn thiết kế công nghiệp

Minh Huy
Thứ Tư,  16/1/2019, 21:20 

Nhật Bản lo tìm một tầm nhìn thiết kế công nghiệp

Minh Huy

(TBVTSG) - Ông Lee Kun-hee, Chủ tịch tập đoàn Samsung, hồi năm 1996 nhấn mạnh thiết kế là một nguồn lực quản lý cốt lõi buộc phải có để một công ty có thể tồn tại được trong thế kỷ 21. Trong khi các công ty lớn trên thế giới xoay theo hướng thiết kế cho người dùng sao cho họ dễ dùng sản phẩm nhất, Nhật Bản vẫn tập trung vào khâu kỹ thuật để giờ đây nhận ra mình tụt hậu và đang kỳ vọng vào kết quả của cuộc cách mạng đảo ngược quy trình thiết kế công nghiệp.

Nhật Bản lên kế hoạch biến giấc mơ xe bay thành hiện thực

Kỹ sư CNTT trong làn sóng tuyển dụng từ Nhật Bản

Anh Akihiro Adachi, một nhà thiết kế thiết bị nghe nhìn 31 tuổi tại hãng Panasonic, lâu nay vẫn muốn có một số không gian riêng trên tàu điện ngầm khi đi làm từ thành phố Osaka đến thủ đô Tokyo của Nhật Bản. Vì vậy, khi công ty bắt đầu khuyến khích sự đổi mới sáng tạo, anh và một số đồng nghiệp bắt tay chế tạo tai nghe “Wear Space” có tính năng hạn chế tiếng ồn và thu hẹp tầm nhìn.

Cơ hội cuối cùng

Nguyên mẫu tai nghe Wear Space.

Nhiều người ở Panasonic không khỏi bối rối trước phát minh nói trên. Có người phàn nàn văn phòng trông có vẻ khác thường khi đầy người mang tai nghe Wear Space lúc làm việc. Dù vậy, nguyên mẫu thiết bị trên bất ngờ giành được một giải thưởng thiết kế toàn cầu và nhận được sự phản hồi tích cực từ những người muốn tập trung hoặc tránh bị sao nhãng trong quá trình làm việc. Ngay khi đeo tai nghe, thiết bị lập tức tạo ra một ranh giới với môi trường xung quanh và cung cấp “một không gian tâm lý” hoàn toàn riêng tư.

Theo Panasonic, thiết bị chỉ nặng 300 gram, có thể được điều chỉnh để người mang chỉ nhìn thấy máy tính và bàn phím máy tính ở phía trước. “Chúng ta đôi khi chỉ muốn ở một mình và cần sự tập trung. Việc mang Wear Space cũng có thể phát đi thông điệp đến các đồng nghiệp xung quanh rằng họ không muốn bị quấy rầy”, ông Kang Hwayoung, thành viên của nhóm phát triển Wear Space cho biết. Thiết bị có giá bán khoảng 260 đô la này dự kiến được tung ra thị trường Nhật Bản trong năm 2019 trước khi ra mắt trên toàn cầu sau đó.

Dự án nói trên là một trong những nỗ lực của ngành công nghiệp điện tử Nhật Bản nhằm khôi phục hào quang xưa, liên quan đến thiết kế công nghiệp. Sau nhiều năm bị lép vế trước các đối thủ tập trung vào thiết kế, như Apple (Mỹ) và Dyson (Anh), các công ty Nhật Bản giờ đây cố gắng khôi phục các quy trình thiết kế và sức sáng tạo tinh tế từng giúp tạo ra các sản phẩm mang tính biểu tượng, như máy nghe nhạc cầm tay Walkman (của hãng Sony).

Panasonic, Sony và Mitsubishi Electric thuộc số những công ty đang thực thi những chính sách vốn quen thuộc với nhiều doanh nghiệp tại Mỹ và châu Âu, như cho nhà thiết kế tham gia vào mọi bước và xem bao bì là một phần của sản phẩm. “Chúng tôi thường để nhà thiết kế tham gia vào các giai đoạn cuối cùng của quá trình phát triển sản phẩm với mục đích chủ yếu là cải thiện yếu tố thẩm mỹ. Chúng tôi đang cải tiến quy trình để nhà thiết kế có thể tham gia từ giai đoạn lập kế hoạch”, ông Yoshiyuki Miyabe, Giám đốc sản xuất và công nghệ của Panasonic, cho biết.

Theo hãng tin Reuters, Chính phủ Nhật Bản cũng đang thúc đẩy những nỗ lực nói trên. Một bản báo cáo gần đây kêu gọi các nhà lãnh đạo doanh nghiệp xem thiết kế là một động lực chính thúc đẩy năng lực cạnh tranh. Bản báo cáo cũng kêu gọi sự ưu đãi thuế đối với các khoản đầu tư liên quan đến thiết kế và luật mới để bảo vệ tốt hơn tài sản trí tuệ. Chính phủ Nhật Bản dự kiến chỉnh sửa những đạo luật liên quan theo hướng như thế trong năm 2019.

Ông Daisuke Kubota, một quan chức chính phủ, cho biết rất nhiều chuyên gia thiết kế thúc giục Tokyo đẩy mạnh các sáng kiến về thiết kế và nhận định đây thật sự là cơ hội cuối cùng. Họ cảnh báo Nhật Bản sẽ không bao giờ có thể bắt kịp các đối thủ toàn cầu nếu bỏ lỡ cơ hội này.

Chặng đường còn dài

Ông Kinya Tagawa, giáo sư trường Đại học Nghệ thuật Hoàng gia (Anh) và là nhà đồng sáng lập công ty thiết kế Takram, nhận định các công ty lớn đã tăng cường yêu cầu các bài giảng về thiết kế dành cho các quan chức điều hành của họ. “Tôi đang nhìn thấy dấu hiệu của sự thay đổi”, ông Tagawa nhận định. Dù vậy, nhiều chuyên gia nhất trí rằng với các công ty Nhật Bản, chặng đường phía trước còn dài. Các nhà thiết kế nắm vị trí lãnh đạo vẫn là “hàng hiếm” ở hầu hết công ty điện tử trong bối cảnh các nhà công nghệ vẫn nắm vị trí quan trọng, theo các quan chức công ty và nhà thiết kế công nghiệp Nhật Bản.

Nhật Bản vào năm ngoái nhận được 31.961 hồ sơ đăng ký thiết kế, kém xa Trung Quốc (630.658 hồ sơ) và ít hơn cả Hàn Quốc (67.374 đơn). Thời hoàng kim của ngành công nghiệp điện tử Nhật Bản vào đầu những năm 1980, nước này có gần 60.000 hồ sơ mỗi năm. Theo ông Tagawa, gốc rễ của vấn đề hiện nay là các công ty Nhật Bản đã không tiếp thu bài học từ cuộc cách mạng phần mềm, theo đó nêu bật tầm quan trọng của các nguyên tắc thiết kế tập trung vào người sử dụng và sản phẩm dễ sử dụng như điện thoại iPhone của Apple. Thay vào đó, họ vẫn tập trung vào khâu kỹ thuật.

Ông Ryuichi Oya, người vừa rời vị trí giám đốc thiết kế của hãng Sharp để về hưu, cho biết đã tận mắt chứng kiến thái độ đó khi chuyển đến công ty này làm bốn năm trước sau một khoảng thời gian dài làm việc cho hãng xe Mazda Motor. “Tại các công ty điện tử gia dụng, nhà thiết kế không có nhiều tiếng nói như kỹ sư. Khi kỹ sư bác bỏ các đề xuất thiết kế vì cho rằng chúng quá tốn kém hoặc khó khăn về mặt kỹ thuật, nhà thiết kế dễ dàng bó tay”, ông Oya nhớ lại. Ông cũng nhận thấy rất khó thuyết phục ban lãnh đạo về sự cần thiết của một tầm nhìn thiết kế.

“Vấn đề không phải là anh thích màu này hoặc kiểu dáng kia hay không. Phải có những nguyên tắc thiết kế mà chỉ Sharp mới có và nhất quán trên toàn bộ dòng sản phẩm”, ông giải thích.

Sony quyết định đặt Aibo nằm một bên thay vì úp mặt xuống đáy hộp.

Các nhà thiết kế Nhật Bản đã nói đến điều tương phản tại tập đoàn Samsung ở Hàn Quốc. Ông Lee Kun-hee, Chủ tịch tập đoàn này, hồi năm 1996 nhấn mạnh thiết kế là một nguồn lực quản lý cốt lõi buộc phải có để một công ty có thể tồn tại được trong thế kỷ 21. Nói là làm, ông đã tăng cường số lượng nhà thiết kế và nâng vị thế của họ tại tập đoàn.

Tại hãng Sony, những người trong cuộc tiết lộ vai trò của thiết kế đã bắt đầu trở lại vị trí hàng đầu sau khi ông Kaz Hirai lên làm Chủ tịch vào năm 2012. Sự thay đổi không diễn ra quá nhanh khi công ty này tiến hành quá trình tái cấu trúc đau đớn nhưng kết quả thể hiện phần nào qua cách tiếp cận đối với việc hồi sinh chú chó robot Aibo.

Các nhà thiết kế đã làm việc để tạo ra trải nghiệm người sử dụng toàn diện, bắt đầu từ khi khách hàng mở hộp và tham gia vào cộng đồng chủ sở hữu Aibo. “Chúng tôi đã thảo luận nhiều về chuyện làm sao đóng gói Aibo để nó trông giống một sinh vật sống hơn. Điều này rất quan trọng bởi việc mở hộp sản phẩm đánh dấu lần gặp gỡ đầu tiên của khách hàng với chó robot”, Giám đốc thiết kế của Sony, ông Yutaka Hasegawa, cho biết.

Cuối cùng, họ quyết định đặt Aibo nằm một bên thay vì úp mặt xuống dù làm thế khiến chi phí bao bì tăng. Sự thay đổi này thu hút cộng đồng chủ sở hữu Aibo. Một số người háo hức thậm chí đăng lên mạng đoạn video ghi lại cảnh mở hộp đựng robot.

In bài
Gửi bài cho bạn bè
Top
 
Giấy phép Báo điện tử số: 2302/GP-BTTTT, cấp ngày 29/11/2012
Tổng biên tập: Trần Minh Hùng.
Phó tổng biên tập: Phan Chiến Thắng.
Thư ký tòa soạn: Hồng Văn; Phó thư ký tòa soạn: Yến Dung.
Tòa soạn: Số 35 Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Quận 1, TP.HCM. ĐT:(8428)3829 5936; Fax:(8428)3829 4294; Email: online@kinhtesaigon.vn
Thời báo Kinh tế Sài Gòn giữ bản quyền nội dung của trang web thesaigontimes.vn. Không sử dụng lại nội dung trên trang này dưới mọi hình thức, trừ khi được Thời báo Kinh tế Sài Gòn đồng ý bằng văn bản.
Trang ngoài sẽ được mở ra ở cửa sổ mới. Thời báo Kinh tế Sài Gòn Online không chịu trách nhiệm nội dung trang ngoài.
Bản quyền thuộc về SaigonTimesGroup.