Mobile

“Đời là ba chữ T”
Thứ Tư,  13/3/2019, 11:11 
Quỳnh Thư

“Đời là ba chữ T”

Quỳnh Thư

(TBKTSG) - Không khó lắm để tìm trên mạng những giai thoại về Ba Vân, nghệ sĩ hài đã nổi danh trước năm 1975, với câu nói cửa miệng: “Đời là ba chữ T. Có tiền thì sẽ có tình. Có tiền, có tình thì mặc sức mà tê tê”. Ba Vân được truyền tụng là thường nói câu này.

Đến một ngưỡng nào đó, đồng tiền không còn tỷ lệ thuận với tình cảm và hạnh phúc nó mang đến cho người giữ nó. Ảnh minh họa Thành Hoa

Dù cuộc đời gắn liền với tiền bạc là điều hiển nhiên, mối quan hệ tay ba giữa tiền - tình - “tê tê” (sung sướng/hạnh phúc), chưa bao giờ là một chủ đề thôi gây tranh cãi. Vì thế, khi một nhân vật chính trong vụ ly hôn được xem là một trong những vụ phân chia tài sản “đắt giá” nhất Việt Nam thốt lên câu cảm thán về tiền (“Tiền để làm gì? Nhiều tiền để làm gì?”), lập tức câu hỏi này trở thành đề tài bàn tán trên nhiều tờ báo mạng. Nhân Ngày Phụ nữ quốc tế 8-3 sẽ đến vào ngày mai, cũng xin lạm bàn đôi điều về chủ đề này.

Trước hết, “tiền để làm gì, nhiều tiền để làm gì?”. Theo tác giả, đây chỉ là một lời cảm thán từ người phát ngôn, có thể được xem như là một “rhetoric question” (câu hỏi có ý nghĩa nhấn mạnh, hỏi chỉ để hỏi chứ không phải để nhận câu trả lời), người ta thốt lên vì tự thương cảm cho hoàn cảnh gia đình mình. Thế nhưng, dân mạng trả lời câu này rất nhiệt tình, có người bông đùa, có người nghiêm túc. Tựu trung, nhiều người cho rằng tiền có sức mạnh vạn năng, giúp người nhiều tiền tìm được hạnh phúc, quyền lực, an toàn, tự do và cả sự kính trọng. Đó cũng là những “công dụng” của tiền được số đông đồng ý.

Ở Việt Nam, khẩu hiệu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh” là một mục tiêu để phấn đấu. Đã qua rồi thời đại mà giàu bị xem là có tội. Dân còn nghèo thì nước không thể mạnh, và các hệ quả tiếp theo như công bằng, dân chủ, văn minh xem ra cũng khó mà đạt được. Và đơn giản muốn giàu thì phải có tiền. Vậy nên, một trong những lý do để có tiền là để người dân được giàu có, để đất nước được hùng cường làm tiền đề cho một xã hội công bằng, dân chủ, văn minh.

Thứ hai, tiền có mua được hạnh phúc không? Trong một chừng mực nào đó, câu trả lời là “có”. Dễ hiểu thôi, nếu tôi có nhiều tiền hơn, tôi sẽ có đời sống tiện nghi vật chất tốt hơn, giúp tôi cảm thấy hạnh phúc hơn. Như đã nói ở trên, nhờ tiền tôi và gia đình sẽ đạt được các điều kiện cần thiết trong đời sống, như nhà ở, giáo dục, chăm sóc sức khỏe, an toàn bản thân...

Tuy nhiên, cảm giác hạnh phúc vì có nhiều tiền không tăng lên mãi mãi. Đến một ngưỡng nào đó, đồng tiền không còn tỷ lệ thuận với tình cảm và hạnh phúc nó mang đến cho người giữ nó. Vậy thì ngưỡng đó là bao nhiêu?

Theo một nghiên cứu năm 2010, ngưỡng nói trên ở Mỹ là 75.000 đô la một năm (khoảng 84.000 đô la vào năm 2016, đã tính trượt giá) (*). Cũng vào năm 2016, một công trình nghiên cứu khác được thực hiện trên khoảng 1 triệu người ở nhiều quốc gia trên thế giới. Đối tượng tham gia được phỏng vấn về đời sống của họ theo thang điểm từ 0 đến 10.

Các nhà nghiên cứu phân tích mối liên quan giữa các con số từ bảng trả lời và thu nhập của các gia đình. Họ khám phá ra rằng ở khắp nơi, người ta thấy hạnh phúc hơn khi thu nhập cao hơn. Nhưng các nhà nghiên cứu cũng thấy rằng hạnh phúc không tăng mãi với thu nhập, thậm chí nhiều trường hợp còn giảm khi thu nhập tăng. Ngưỡng bão hòa này dao động từ 35.000 đô la (mức thấp nhất, ở các nước Mỹ Latinh và vùng Caribê) đến 125.000 đô la (mức cao nhất, ở Úc và New Zealand).

Điều này cũng rất phù hợp với thực tế, vì nếu không, các tỉ phú ở khắp thế giới sẽ là những người hạnh phúc nhất thế giới rồi; nhưng không, họ không phải là những người hạnh phúc nhất thế giới, họ chỉ là những người giàu nhất thế giới mà thôi.

Chưa thấy Việt Nam có nghiên cứu tương tự để chỉ ra đâu là “ngưỡng giàu mang lại hạnh phúc cho người Việt”, nhưng không phải cứ càng giàu là sẽ càng hạnh phúc. Vụ ly hôn kể ở đầu bài viết này há không phải là một phản biện thuyết phục cho quan điểm “giàu là hạnh phúc” hay sao?

Không biết nếu nghệ sĩ Ba Vân còn sống đến nay (mất năm 1988), ông có chịu sửa câu nói nổi tiếng của mình hay không.

(*) https://qz.com/1211957/how-much-money-do-people-need-to-be-happy/

TIN BÀI LIÊN QUAN
In bài
Gửi bài cho bạn bè
CÙNG CHUYÊN MỤC

“Đời là ba chữ T”

Quỳnh Thư
Thứ Tư,  13/3/2019, 11:11 

“Đời là ba chữ T”

Quỳnh Thư

(TBKTSG) - Không khó lắm để tìm trên mạng những giai thoại về Ba Vân, nghệ sĩ hài đã nổi danh trước năm 1975, với câu nói cửa miệng: “Đời là ba chữ T. Có tiền thì sẽ có tình. Có tiền, có tình thì mặc sức mà tê tê”. Ba Vân được truyền tụng là thường nói câu này.

Đến một ngưỡng nào đó, đồng tiền không còn tỷ lệ thuận với tình cảm và hạnh phúc nó mang đến cho người giữ nó. Ảnh minh họa Thành Hoa

Dù cuộc đời gắn liền với tiền bạc là điều hiển nhiên, mối quan hệ tay ba giữa tiền - tình - “tê tê” (sung sướng/hạnh phúc), chưa bao giờ là một chủ đề thôi gây tranh cãi. Vì thế, khi một nhân vật chính trong vụ ly hôn được xem là một trong những vụ phân chia tài sản “đắt giá” nhất Việt Nam thốt lên câu cảm thán về tiền (“Tiền để làm gì? Nhiều tiền để làm gì?”), lập tức câu hỏi này trở thành đề tài bàn tán trên nhiều tờ báo mạng. Nhân Ngày Phụ nữ quốc tế 8-3 sẽ đến vào ngày mai, cũng xin lạm bàn đôi điều về chủ đề này.

Trước hết, “tiền để làm gì, nhiều tiền để làm gì?”. Theo tác giả, đây chỉ là một lời cảm thán từ người phát ngôn, có thể được xem như là một “rhetoric question” (câu hỏi có ý nghĩa nhấn mạnh, hỏi chỉ để hỏi chứ không phải để nhận câu trả lời), người ta thốt lên vì tự thương cảm cho hoàn cảnh gia đình mình. Thế nhưng, dân mạng trả lời câu này rất nhiệt tình, có người bông đùa, có người nghiêm túc. Tựu trung, nhiều người cho rằng tiền có sức mạnh vạn năng, giúp người nhiều tiền tìm được hạnh phúc, quyền lực, an toàn, tự do và cả sự kính trọng. Đó cũng là những “công dụng” của tiền được số đông đồng ý.

Ở Việt Nam, khẩu hiệu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh” là một mục tiêu để phấn đấu. Đã qua rồi thời đại mà giàu bị xem là có tội. Dân còn nghèo thì nước không thể mạnh, và các hệ quả tiếp theo như công bằng, dân chủ, văn minh xem ra cũng khó mà đạt được. Và đơn giản muốn giàu thì phải có tiền. Vậy nên, một trong những lý do để có tiền là để người dân được giàu có, để đất nước được hùng cường làm tiền đề cho một xã hội công bằng, dân chủ, văn minh.

Thứ hai, tiền có mua được hạnh phúc không? Trong một chừng mực nào đó, câu trả lời là “có”. Dễ hiểu thôi, nếu tôi có nhiều tiền hơn, tôi sẽ có đời sống tiện nghi vật chất tốt hơn, giúp tôi cảm thấy hạnh phúc hơn. Như đã nói ở trên, nhờ tiền tôi và gia đình sẽ đạt được các điều kiện cần thiết trong đời sống, như nhà ở, giáo dục, chăm sóc sức khỏe, an toàn bản thân...

Tuy nhiên, cảm giác hạnh phúc vì có nhiều tiền không tăng lên mãi mãi. Đến một ngưỡng nào đó, đồng tiền không còn tỷ lệ thuận với tình cảm và hạnh phúc nó mang đến cho người giữ nó. Vậy thì ngưỡng đó là bao nhiêu?

Theo một nghiên cứu năm 2010, ngưỡng nói trên ở Mỹ là 75.000 đô la một năm (khoảng 84.000 đô la vào năm 2016, đã tính trượt giá) (*). Cũng vào năm 2016, một công trình nghiên cứu khác được thực hiện trên khoảng 1 triệu người ở nhiều quốc gia trên thế giới. Đối tượng tham gia được phỏng vấn về đời sống của họ theo thang điểm từ 0 đến 10.

Các nhà nghiên cứu phân tích mối liên quan giữa các con số từ bảng trả lời và thu nhập của các gia đình. Họ khám phá ra rằng ở khắp nơi, người ta thấy hạnh phúc hơn khi thu nhập cao hơn. Nhưng các nhà nghiên cứu cũng thấy rằng hạnh phúc không tăng mãi với thu nhập, thậm chí nhiều trường hợp còn giảm khi thu nhập tăng. Ngưỡng bão hòa này dao động từ 35.000 đô la (mức thấp nhất, ở các nước Mỹ Latinh và vùng Caribê) đến 125.000 đô la (mức cao nhất, ở Úc và New Zealand).

Điều này cũng rất phù hợp với thực tế, vì nếu không, các tỉ phú ở khắp thế giới sẽ là những người hạnh phúc nhất thế giới rồi; nhưng không, họ không phải là những người hạnh phúc nhất thế giới, họ chỉ là những người giàu nhất thế giới mà thôi.

Chưa thấy Việt Nam có nghiên cứu tương tự để chỉ ra đâu là “ngưỡng giàu mang lại hạnh phúc cho người Việt”, nhưng không phải cứ càng giàu là sẽ càng hạnh phúc. Vụ ly hôn kể ở đầu bài viết này há không phải là một phản biện thuyết phục cho quan điểm “giàu là hạnh phúc” hay sao?

Không biết nếu nghệ sĩ Ba Vân còn sống đến nay (mất năm 1988), ông có chịu sửa câu nói nổi tiếng của mình hay không.

(*) https://qz.com/1211957/how-much-money-do-people-need-to-be-happy/

In bài
Gửi bài cho bạn bè
Top
 
Giấy phép Báo điện tử số: 2302/GP-BTTTT, cấp ngày 29/11/2012
Tổng biên tập: Trần Minh Hùng.
Phó tổng biên tập: Phan Chiến Thắng.
Thư ký tòa soạn: Hồng Văn; Phó thư ký tòa soạn: Yến Dung.
Tòa soạn: Số 35 Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Quận 1, TP.HCM. ĐT:(8428)3829 5936; Fax:(8428)3829 4294; Email: online@kinhtesaigon.vn
Thời báo Kinh tế Sài Gòn giữ bản quyền nội dung của trang web thesaigontimes.vn. Không sử dụng lại nội dung trên trang này dưới mọi hình thức, trừ khi được Thời báo Kinh tế Sài Gòn đồng ý bằng văn bản.
Trang ngoài sẽ được mở ra ở cửa sổ mới. Thời báo Kinh tế Sài Gòn Online không chịu trách nhiệm nội dung trang ngoài.
Bản quyền thuộc về SaigonTimesGroup.