Mobile Area

Cán cân thương mại đang giúp ổn định tỷ giá

Thứ Hai,  6/7/2020, 14:32 
Nhật Minh

Cán cân thương mại đang giúp ổn định tỷ giá

Nhật Minh

(TBKTSG Online) - Những diễn biến gần đây của tỷ giá và tình trạng xuất nhập khẩu đang cho thấy, tỷ giá và cán cân thương mại có tác động tương hỗ lẫn nhau. Có thể nói rằng, tỷ giá ổn định trong thời gian qua nhờ vào cán cân thương mại thặng dư.

Tỷ giá liên tục giảm nhờ dự trữ ngoại hối ổn định

Hết dịch Covid-19, tỷ giá sẽ ổn định trở lại?

Ngoại tệ dư thừa trên thị trường là lý do chính khiến tỷ giá LNH giảm dần, kéo theo tỷ giá đô la/tiền đồng giảm cả trên thị trường 1. Ảnh minh họa: Thành Hoa

Tương hỗ giữa cán cân thương mại và tỷ giá

Tỷ giá và xuất nhập khẩu luôn có những tác động qua lại lẫn nhau. Chẳng hạn, nếu tỷ giá đô la Mỹ/tiền đồng tăng, nghĩa là tiền đồng giảm giá so với đô la Mỹ, khi đó giá hàng hóa của Việt Nam nhìn chung trở nên rẻ hơn khi xuất khẩu sang nước ngoài.

Điều này có thể cải thiện sức mua từ khu vực nước ngoài đối với các sản phẩm nhập khẩu từ Việt Nam. Và như  vậy, xuất khẩu của Việt Nam sẽ được hưởng lợi từ việc tỷ giá tăng, song đi đôi với nó là giá hàng hóa nhập khẩu cũng tăng cao hơn nên đây lại là bất lợi cho nhập khẩu.

Ở chiều ngược lại, tình trạng xuất nhập khẩu có tác động ngược lên tỷ giá thông qua việc ảnh hưởng tới nguồn cung ngoại tệ. Một cán cân thương mại thặng dư lớn (nghĩa là xuất khẩu lớn hơn nhiều nhập khẩu) có tác động đáng kể lên nguồn cung ngoại tệ - một yếu tố quan trọng chi phối tỷ giá.

Trên thực tế, chúng ta thường chú tâm tới chiều tỷ giá biến động làm ảnh hưởng tới tình trạng xuất nhập khẩu mà bỏ qua chiều ngược lại. Song với diễn biến tỷ giá thời gian qua thì tình trạng cán cân thương mại thặng dư đang trở thành yếu tố chính góp phần ổn định tỷ giá.

Theo Tổng cục Thống kê, trong cán cân thương mại tháng 5, xuất siêu là 1 tỉ đô la và lũy kế 6 tháng đầu năm ước thặng dư hơn 4 tỉ đô la, trong khi cùng kỳ năm ngoái Việt Nam nhập siêu. Điều này cho thấy lượng ngoại tệ chảy vào Việt Nam qua kênh xuất, nhập khẩu nửa đầu năm là tương đối lớn.

Thêm vào đó, với việc kiểm soát lãi suất tiền gửi đô la ở mức 0% tại tất cả kỳ hạn và siết chặt tín dụng ngoại tệ, chuyển dần cơ chế cho vay ngoại tệ sang mua - bán đã khiến nhu cầu nắm giữ ngoại tệ trong cư dân, doanh nghiệp giảm dần và chuyển sang sử dụng nội tệ với lãi suất cao hơn.

Điều này khiến dòng chảy ngoại tệ trong khu vực cư dân, doanh nghiệp có xu hướng đổ vào hệ thống ngân hàng, làm tăng thanh khoản ngoại tệ Liên ngân hàng (LNH). Và ngoại tệ dư thừa trên thị trường là lý do chính khiến tỷ giá LNH giảm dần, kéo theo tỷ giá đô la/tiền đồng giảm cả trên thị trường 1 (dân cư và tổ chức kinh tế).

Từ sau khi tỷ giá lập đỉnh vào nửa cuối tháng 3, nhìn chung tỷ giá có xu hướng giảm dần, không xuất hiện thêm đợt tăng sốc nào, thanh khoản thông suốt trên cả thị trường 1 và thị trường 2 (liên ngân hàng). Tỷ giá LNH nửa cuối tháng 6 thường xuyên ổn định quanh vùng 23.200 đồng đổi 1 đô la và có góp phần rất lớn từ dòng chảy ngoại tệ dồi dào vào Việt Nam qua kênh xuất nhập khẩu.

Doanh nghiệp có được hưởng lợi?

Như đã phân tích ở trên, nếu nội tệ giảm giá so với ngoại tệ thì nhìn chung có lợi cho xuất khẩu, nhưng không có lợi cho nhập khẩu. Song với sự phát triển của các sản phẩm phái sinh tỷ giá, các doanh nghiệp xuất nhập khẩu hoàn toàn có thể sử dụng để “bảo hiểm” cho giá trị hàng hóa xuất, nhập khẩu của mình bằng cách ký các hợp đồng phái sinh để cố định tỷ giá trong tương lai.

Một mặt bằng tỷ giá ổn định sẽ là cơ sở để kỳ vọng tỷ giá ổn định trong tương lai và chi phí của các hợp đồng “bảo hiểm” tỷ giá kể trên cũng theo đó mà giảm. Như vậy, tỷ giá ổn định sẽ có lợi cho cả doanh nghiệp xuất khẩu, cũng như nhập khẩu nếu biết cách tham gia các sản phẩm phái sinh.

Dự báo tỷ giá có lẽ không nằm trong công việc của nhiều doanh nghiệp xuất nhập khẩu và vì vậy việc sử dụng các sản phẩm phái sinh tỷ giá là cách tốt nhất để chuyển toàn bộ rủi ro tỷ giá đó sang hệ thống ngân hàng. Thay vào đó, điều mà có lẽ doanh nghiệp xuất nhập khẩu cần làm nhất là tập trung phát triển sản phẩm, định vị lại thị trường quốc tế trong thời kỳ Covid-19.

Có thể thấy dịch bệnh bùng phát đã tác động không nhỏ tới dòng chảy thương mại thế giới và cả vị thế của Việt Nam trên thị trường quốc tế. Việt Nam tương lai có thể là điểm đến của các dòng vốn ngoại và các hiệp định thương mại lớn. Cán cân thương mại có thể thặng dư, hỗ trợ bình ổn tỷ giá và tới lượt nó, tỷ giá ổn định lại hỗ trợ cán cân thương mại trong một một quy luật tương hỗ lẫn nhau.

In bài
Gửi bài cho bạn bè
CÙNG CHUYÊN MỤC
Vàng nội địa vượt xa mốc 62 triệu đồng mỗi lượng
Vàng chạm mốc 60 triệu đồng/lượng
Giải mã giá vàng trong nửa cuối năm
Các công ty điện xếp hạng tín nhiệm để dễ huy động vốn quốc tế
Vàng có là tài sản trú ẩn trong dịch Covid-19?
Cán cân thương mại đang giúp ổn định tỷ giá
Nhật Minh
Thứ Hai,  6/7/2020, 14:32 

Cán cân thương mại đang giúp ổn định tỷ giá

Nhật Minh

(TBKTSG Online) - Những diễn biến gần đây của tỷ giá và tình trạng xuất nhập khẩu đang cho thấy, tỷ giá và cán cân thương mại có tác động tương hỗ lẫn nhau. Có thể nói rằng, tỷ giá ổn định trong thời gian qua nhờ vào cán cân thương mại thặng dư.

Tỷ giá liên tục giảm nhờ dự trữ ngoại hối ổn định

Hết dịch Covid-19, tỷ giá sẽ ổn định trở lại?

Ngoại tệ dư thừa trên thị trường là lý do chính khiến tỷ giá LNH giảm dần, kéo theo tỷ giá đô la/tiền đồng giảm cả trên thị trường 1. Ảnh minh họa: Thành Hoa

Tương hỗ giữa cán cân thương mại và tỷ giá

Tỷ giá và xuất nhập khẩu luôn có những tác động qua lại lẫn nhau. Chẳng hạn, nếu tỷ giá đô la Mỹ/tiền đồng tăng, nghĩa là tiền đồng giảm giá so với đô la Mỹ, khi đó giá hàng hóa của Việt Nam nhìn chung trở nên rẻ hơn khi xuất khẩu sang nước ngoài.

Điều này có thể cải thiện sức mua từ khu vực nước ngoài đối với các sản phẩm nhập khẩu từ Việt Nam. Và như  vậy, xuất khẩu của Việt Nam sẽ được hưởng lợi từ việc tỷ giá tăng, song đi đôi với nó là giá hàng hóa nhập khẩu cũng tăng cao hơn nên đây lại là bất lợi cho nhập khẩu.

Ở chiều ngược lại, tình trạng xuất nhập khẩu có tác động ngược lên tỷ giá thông qua việc ảnh hưởng tới nguồn cung ngoại tệ. Một cán cân thương mại thặng dư lớn (nghĩa là xuất khẩu lớn hơn nhiều nhập khẩu) có tác động đáng kể lên nguồn cung ngoại tệ - một yếu tố quan trọng chi phối tỷ giá.

Trên thực tế, chúng ta thường chú tâm tới chiều tỷ giá biến động làm ảnh hưởng tới tình trạng xuất nhập khẩu mà bỏ qua chiều ngược lại. Song với diễn biến tỷ giá thời gian qua thì tình trạng cán cân thương mại thặng dư đang trở thành yếu tố chính góp phần ổn định tỷ giá.

Theo Tổng cục Thống kê, trong cán cân thương mại tháng 5, xuất siêu là 1 tỉ đô la và lũy kế 6 tháng đầu năm ước thặng dư hơn 4 tỉ đô la, trong khi cùng kỳ năm ngoái Việt Nam nhập siêu. Điều này cho thấy lượng ngoại tệ chảy vào Việt Nam qua kênh xuất, nhập khẩu nửa đầu năm là tương đối lớn.

Thêm vào đó, với việc kiểm soát lãi suất tiền gửi đô la ở mức 0% tại tất cả kỳ hạn và siết chặt tín dụng ngoại tệ, chuyển dần cơ chế cho vay ngoại tệ sang mua - bán đã khiến nhu cầu nắm giữ ngoại tệ trong cư dân, doanh nghiệp giảm dần và chuyển sang sử dụng nội tệ với lãi suất cao hơn.

Điều này khiến dòng chảy ngoại tệ trong khu vực cư dân, doanh nghiệp có xu hướng đổ vào hệ thống ngân hàng, làm tăng thanh khoản ngoại tệ Liên ngân hàng (LNH). Và ngoại tệ dư thừa trên thị trường là lý do chính khiến tỷ giá LNH giảm dần, kéo theo tỷ giá đô la/tiền đồng giảm cả trên thị trường 1 (dân cư và tổ chức kinh tế).

Từ sau khi tỷ giá lập đỉnh vào nửa cuối tháng 3, nhìn chung tỷ giá có xu hướng giảm dần, không xuất hiện thêm đợt tăng sốc nào, thanh khoản thông suốt trên cả thị trường 1 và thị trường 2 (liên ngân hàng). Tỷ giá LNH nửa cuối tháng 6 thường xuyên ổn định quanh vùng 23.200 đồng đổi 1 đô la và có góp phần rất lớn từ dòng chảy ngoại tệ dồi dào vào Việt Nam qua kênh xuất nhập khẩu.

Doanh nghiệp có được hưởng lợi?

Như đã phân tích ở trên, nếu nội tệ giảm giá so với ngoại tệ thì nhìn chung có lợi cho xuất khẩu, nhưng không có lợi cho nhập khẩu. Song với sự phát triển của các sản phẩm phái sinh tỷ giá, các doanh nghiệp xuất nhập khẩu hoàn toàn có thể sử dụng để “bảo hiểm” cho giá trị hàng hóa xuất, nhập khẩu của mình bằng cách ký các hợp đồng phái sinh để cố định tỷ giá trong tương lai.

Một mặt bằng tỷ giá ổn định sẽ là cơ sở để kỳ vọng tỷ giá ổn định trong tương lai và chi phí của các hợp đồng “bảo hiểm” tỷ giá kể trên cũng theo đó mà giảm. Như vậy, tỷ giá ổn định sẽ có lợi cho cả doanh nghiệp xuất khẩu, cũng như nhập khẩu nếu biết cách tham gia các sản phẩm phái sinh.

Dự báo tỷ giá có lẽ không nằm trong công việc của nhiều doanh nghiệp xuất nhập khẩu và vì vậy việc sử dụng các sản phẩm phái sinh tỷ giá là cách tốt nhất để chuyển toàn bộ rủi ro tỷ giá đó sang hệ thống ngân hàng. Thay vào đó, điều mà có lẽ doanh nghiệp xuất nhập khẩu cần làm nhất là tập trung phát triển sản phẩm, định vị lại thị trường quốc tế trong thời kỳ Covid-19.

Có thể thấy dịch bệnh bùng phát đã tác động không nhỏ tới dòng chảy thương mại thế giới và cả vị thế của Việt Nam trên thị trường quốc tế. Việt Nam tương lai có thể là điểm đến của các dòng vốn ngoại và các hiệp định thương mại lớn. Cán cân thương mại có thể thặng dư, hỗ trợ bình ổn tỷ giá và tới lượt nó, tỷ giá ổn định lại hỗ trợ cán cân thương mại trong một một quy luật tương hỗ lẫn nhau.

TIN BÀI KHÁC  
Top
 
Giấy phép Báo điện tử số: 2302/GP-BTTTT, cấp ngày 29/11/2012
Tổng biên tập: Trần Minh Hùng.
Phó tổng biên tập phụ trách online: Phan Chiến Thắng.
Thư ký tòa soạn: Hồng Văn; Phó thư ký tòa soạn: Yến Dung, Minh Châu.
Tòa soạn: 35 Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Quận 1, TP.HCM. ĐT:(8428)3829 5936; Fax:(8428)3829 4294; Email: online@kinhtesaigon.vn
Thời báo Kinh tế Sài Gòn giữ bản quyền nội dung của trang web thesaigontimes.vn. Không sử dụng lại nội dung trên trang này dưới mọi hình thức, trừ khi được Thời báo Kinh tế Sài Gòn đồng ý bằng văn bản.
Trang ngoài sẽ được mở ra ở cửa sổ mới. Thời báo Kinh tế Sài Gòn Online không chịu trách nhiệm nội dung trang ngoài.
Bản quyền thuộc về SaigonTimesGroup.