Mobile Area

Vốn ngoại sẽ ‘vỗ béo’ thị trường cơ sở hạ tầng nội 10 năm tới

Thứ Ba,  8/9/2020, 14:25 
Trang Nguyễn

Vốn ngoại sẽ ‘vỗ béo’ thị trường cơ sở hạ tầng nội 10 năm tới

Trang Nguyễn

(TBKTSG Online) - Các nhà đầu tư ngoại được dự báo sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong hoạt động phát triển thị trường cơ sở hạ tầng của Việt Nam trong thập kỷ tới đây, khi Việt Nam muốn thu hút nhiều hơn các khoản đầu tư của khu vực tư nhân và quốc tế vào lĩnh vực cơ sở hạ tầng thông qua việc ban hành Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP) gần đây.

Sức hút của một thị trường đầy cạnh tranh

Thị trường xây dựng và cơ sở hạ tầng Việt Nam, theo đánh giá của hãng nghiên cứu thị trường Fitch Solutions (Mỹ), là một trong những thị trường cạnh tranh đa dạng nhất trong khu vực Đông Nam Á. Hơn một nửa vai trò trong thị trường xây dựng cơ sở hạ tầng này được trao cho các nhà thầu nước ngoài, qua đó phản ánh sự cởi mở của thị trường Việt Nam.

Nhà đầu tư nước ngoài sẽ ngày càng đóng vai trò quan trọng trong thị trường cơ sở hạ tầng Việt Nam trong thập kỷ tới. Ảnh minh họa: TTXVN

“Nếu thị trường xây dựng và cơ sở hạ tầng Việt Nam trước đây được thống trị bởi các doanh nghiệp nhà nước, sự mở cửa dần dần của nền kinh tế Việt Nam đối với các nhà đầu tư nước ngoài, cũng như sự chú trọng của chính phủ vào phát triển cơ sở hạ tầng, chính là những yếu tố giúp Việt Nam có thể đón nhận sự tham gia nhiều hơn nữa của các nhà đầu tư nước ngoài trong những năm tới”, hãng nghiên cứu này nhấn mạnh.

Theo đó, cơ hội tồn tại chủ yếu trong các lĩnh vực mà các công ty tư nhân hoặc các công ty nước ngoài có lợi thế cạnh tranh. Đó là những lĩnh vực như thiết kế, tư vấn, xây dựng và quản lý các dự án (đặc biệt là các dự án đòi hỏi nhiều thách thức hơn về kỹ thuật) và cung cấp các mặt hàng công nghiệp có giá trị cao như đầu máy toa xe và tuabin gió.

Theo dữ liệu riêng của Fitch Solutions, các công ty của Việt Nam chiếm ưu thế vượt trội trong lĩnh vực xây dựng, nắm giữ 43% thị phần xây dựng. Tỷ lệ thống trị của các doanh nghiệp nội trong thị trường xây dựng tuy vậy vẫn thấp hơn so với các công ty cùng ngành trong khu vực như tại Indonesia nơi các công ty nội nắm giữ 65% thị phần, hay các công ty Thái Lan nắm giữ 56% thị phần và các công ty Malaysia nắm giữ 62% thị phần. Chỉ có Philippines là có thị phần trong nước thấp hơn Việt Nam ở mức 34%.

Các công ty lớn trong nước có thể kể đến như Tổng công ty Xây dựng Công trình Giao thông (Cienco), được đại diện thông qua các đơn vị khác nhau như Cienco 1, Cienco 2....), Công ty Cổ phần Xây dựng Trường Sơn, Tổng công ty Lắp máy Lilama Việt Nam và Vinaconex.

Như vậy, phần lớn miếng bánh thị phần xây dựng cơ sở hạ tầng tại Việt Nam hiện đang được trao cho các công ty nước ngoài, phản ánh sự cởi mở của nền kinh tế nội địa. 57% tổng số vai trò nhà thầu được trao cho các công ty nước ngoài, với ba quốc tịch chiếm ưu thế là Hàn Quốc, Nhật Bản, và Trung Quốc.

Theo đó, các công ty Hàn Quốc dẫn đầu với 17% thị phần xây dựng cơ sở hạ tầng tại Việt Nam, đại diện bởi các thương hiệu lâu đời như GS E&C, Doosan Heavy Industries & Construction và Posco E&C. Trong đó, ba công ty kỹ thuật của Hàn Quốc là GS E&C, POSCO E&C và Hamon Group đã tham gia xây dựng Khu liên hợp lọc hóa dầu Nghi Sơn trị giá 9 tỉ đô la Mỹ, hoàn thành vào năm 2018. Các công ty Hàn Quốc cũng tham gia vào việc xây dựng cơ sở hạ tầng giao thông và điện, với Doosan được chỉ định làm nhà thầu cho Dự án Nhà máy điện đốt than Nghi Sơn 2 có công suất 1.330MW và Posco được chỉ định thầu cho Dự án tuyến metro số 3 đô thị Hà Nội (Thành phố Hà Nội) dài 12,5 km cùng với Khu công nghiệp Daelim.

Trong khi đó, các công ty Nhật Bản nắm giữ 14% thị phần và chủ yếu tham gia vào các dự án cơ sở hạ tầng trong lĩnh vực giao thông và nước. Ví dụ như việc xây dựng dự án Tàu điện ngầm Thành phố Hồ Chí Minh - Tuyến số 1, do bộ ba Shimizu Corp, Sumitomo Corp và Maeda Corp đảm nhận, và Dự án Mở rộng Nhà máy Xử lý Nước thải Bình Hưng, được cho Hitachi Corp.

Các công ty Trung Quốc hiện nắm giữ xấp xỉ 10% thị phần. Bên cạnh việc tham gia xây dựng các phân đoạn của đường cao tốc Bắc Nam và tuyến metro đô thị Hà Nội số 2A, hầu hết các nhà thầu Trung Quốc đều tham gia xây dựng các dự án điện.

Luật về PPP là sự tiếp sức

Sự tham gia của các công ty nước ngoài tới từ 3 quốc gia kể trên và một số nước như Mỹ, Pháp, Nga, Đan Mạch, Malaysia…, theo Fitch Solutions, là rất cần thiết cho sự phát triển của thị trường cơ sở hạ tầng của Việt Nam, vì họ mang theo công nghệ, chuyên môn về quản lý dự án và phương pháp xây dựng – những lĩnh vực mà Việt Nam còn thiếu và yếu.

Ngoài vai trò là một trong ba quốc gia chiếm thị phần xây dựng cơ sở hạ tầng lớn nhất tại Việt Nam, các tổ chức tài chính Nhật Bản cũng đóng một vai trò quan trọng trong việc cung cấp vốn cho thị trường này. Theo dữ liệu của Fitch Solutions, các nhà tài chính Nhật Bản đã và đang tài trợ cho 20% tổng số các dự án xây dựng và Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) là đơn vị tham gia tích cực nhất trong số các nhà tài chính của Nhật Bản.

Top 10 nhà tài trợ vốn vào thị trường cơ sở hạ tậng của Việt Nam ngoài các tổ chức tài chính của Nhật như JICA và ADB, phải kể đến  các ngân hàng thương mại lớn như Bank of Tokyo-Mitsubishi UFJ, Sumitomo Mitsui Banking Corporation và Mizuho, Bank of China, Eximbank of Korea, BIDV, hay Standard Chartered.

Fitch Solutions đã đưa ra dự báo tăng trưởng trong lĩnh vực xây dựng ở Việt Nam sẽ rơi vào trung bình 6,8%/năm từ 2021 đến 2029.

Trong khi đó, hãng phân tích này cho rằng việc ban hành Luật PPP năm 2020 cho thấy ý định của chính phủ trong mục tiêu thu hút nhiều hơn các khoản đầu tư của khu vực tư nhân vào lĩnh vực cơ sở hạ tầng. “Chúng tôi tin rằng các nhà đầu tư nước ngoài sẽ ngày càng đóng vai trò quan trọng trong thập kỷ tới.”

Luật quy định các dự án về giao thông, cơ sở hạ tầng lưới điện và nhà máy điện, quản lý nước, cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin, trường học và bệnh viện đủ điều kiện cho các giao dịch PPP. Để đủ điều kiện, giá trị của một dự án phải đạt ít nhất khoảng 8,6 triệu đô la (200 tỉ đồng), ngoại trừ các dự án chăm sóc sức khỏe và giáo dục có ngưỡng bằng một nửa con số này.

Theo Fitch Solutions, các dự án đường bộ sẽ là một phép thử cho tính hiệu quả của bộ luật mới này. Theo đó, 98 dự án cơ sở hạ tầng lớn trong quy hoạch được coi là PPP, trong đó 58 dự án là cầu đường, với giá trị ước tính là 20,8 tỉ đô la.

Cơ sở hạ tầng giao thông cải thiện sẽ là yếu tố cần thiết để bắt kịp với tốc độ tăng trưởng kinh tế nhanh chóng của Việt Nam, khi đất nước đang nổi lên như một cứ điểm thay thế cho Trung Quốc về năng lực sản xuất với chi phí thấp.

In bài
Gửi bài cho bạn bè
CÙNG CHUYÊN MỤC
Đồ uống tốt cho sức khỏe đang được lựa chọn cho ngày Tết
Từ tháng 7 sẽ ngừng sản xuất, nhập khẩu điện thoại 2G-3G
SCG: Từ cao ốc đến thành phố thông minh, khát vọng khẳng định thương hiệu nhà thầu xây dựng hàng đầu Việt Nam
Công thức tạo nên “hương vị” Tết diệu kỳ
Những xu hướng mạng xã hội sẽ ảnh hưởng đến kinh doanh trong năm 2021
Vốn ngoại sẽ ‘vỗ béo’ thị trường cơ sở hạ tầng nội 10 năm tới
Trang Nguyễn
Thứ Ba,  8/9/2020, 14:25 

Vốn ngoại sẽ ‘vỗ béo’ thị trường cơ sở hạ tầng nội 10 năm tới

Trang Nguyễn

(TBKTSG Online) - Các nhà đầu tư ngoại được dự báo sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong hoạt động phát triển thị trường cơ sở hạ tầng của Việt Nam trong thập kỷ tới đây, khi Việt Nam muốn thu hút nhiều hơn các khoản đầu tư của khu vực tư nhân và quốc tế vào lĩnh vực cơ sở hạ tầng thông qua việc ban hành Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP) gần đây.

Sức hút của một thị trường đầy cạnh tranh

Thị trường xây dựng và cơ sở hạ tầng Việt Nam, theo đánh giá của hãng nghiên cứu thị trường Fitch Solutions (Mỹ), là một trong những thị trường cạnh tranh đa dạng nhất trong khu vực Đông Nam Á. Hơn một nửa vai trò trong thị trường xây dựng cơ sở hạ tầng này được trao cho các nhà thầu nước ngoài, qua đó phản ánh sự cởi mở của thị trường Việt Nam.

Nhà đầu tư nước ngoài sẽ ngày càng đóng vai trò quan trọng trong thị trường cơ sở hạ tầng Việt Nam trong thập kỷ tới. Ảnh minh họa: TTXVN

“Nếu thị trường xây dựng và cơ sở hạ tầng Việt Nam trước đây được thống trị bởi các doanh nghiệp nhà nước, sự mở cửa dần dần của nền kinh tế Việt Nam đối với các nhà đầu tư nước ngoài, cũng như sự chú trọng của chính phủ vào phát triển cơ sở hạ tầng, chính là những yếu tố giúp Việt Nam có thể đón nhận sự tham gia nhiều hơn nữa của các nhà đầu tư nước ngoài trong những năm tới”, hãng nghiên cứu này nhấn mạnh.

Theo đó, cơ hội tồn tại chủ yếu trong các lĩnh vực mà các công ty tư nhân hoặc các công ty nước ngoài có lợi thế cạnh tranh. Đó là những lĩnh vực như thiết kế, tư vấn, xây dựng và quản lý các dự án (đặc biệt là các dự án đòi hỏi nhiều thách thức hơn về kỹ thuật) và cung cấp các mặt hàng công nghiệp có giá trị cao như đầu máy toa xe và tuabin gió.

Theo dữ liệu riêng của Fitch Solutions, các công ty của Việt Nam chiếm ưu thế vượt trội trong lĩnh vực xây dựng, nắm giữ 43% thị phần xây dựng. Tỷ lệ thống trị của các doanh nghiệp nội trong thị trường xây dựng tuy vậy vẫn thấp hơn so với các công ty cùng ngành trong khu vực như tại Indonesia nơi các công ty nội nắm giữ 65% thị phần, hay các công ty Thái Lan nắm giữ 56% thị phần và các công ty Malaysia nắm giữ 62% thị phần. Chỉ có Philippines là có thị phần trong nước thấp hơn Việt Nam ở mức 34%.

Các công ty lớn trong nước có thể kể đến như Tổng công ty Xây dựng Công trình Giao thông (Cienco), được đại diện thông qua các đơn vị khác nhau như Cienco 1, Cienco 2....), Công ty Cổ phần Xây dựng Trường Sơn, Tổng công ty Lắp máy Lilama Việt Nam và Vinaconex.

Như vậy, phần lớn miếng bánh thị phần xây dựng cơ sở hạ tầng tại Việt Nam hiện đang được trao cho các công ty nước ngoài, phản ánh sự cởi mở của nền kinh tế nội địa. 57% tổng số vai trò nhà thầu được trao cho các công ty nước ngoài, với ba quốc tịch chiếm ưu thế là Hàn Quốc, Nhật Bản, và Trung Quốc.

Theo đó, các công ty Hàn Quốc dẫn đầu với 17% thị phần xây dựng cơ sở hạ tầng tại Việt Nam, đại diện bởi các thương hiệu lâu đời như GS E&C, Doosan Heavy Industries & Construction và Posco E&C. Trong đó, ba công ty kỹ thuật của Hàn Quốc là GS E&C, POSCO E&C và Hamon Group đã tham gia xây dựng Khu liên hợp lọc hóa dầu Nghi Sơn trị giá 9 tỉ đô la Mỹ, hoàn thành vào năm 2018. Các công ty Hàn Quốc cũng tham gia vào việc xây dựng cơ sở hạ tầng giao thông và điện, với Doosan được chỉ định làm nhà thầu cho Dự án Nhà máy điện đốt than Nghi Sơn 2 có công suất 1.330MW và Posco được chỉ định thầu cho Dự án tuyến metro số 3 đô thị Hà Nội (Thành phố Hà Nội) dài 12,5 km cùng với Khu công nghiệp Daelim.

Trong khi đó, các công ty Nhật Bản nắm giữ 14% thị phần và chủ yếu tham gia vào các dự án cơ sở hạ tầng trong lĩnh vực giao thông và nước. Ví dụ như việc xây dựng dự án Tàu điện ngầm Thành phố Hồ Chí Minh - Tuyến số 1, do bộ ba Shimizu Corp, Sumitomo Corp và Maeda Corp đảm nhận, và Dự án Mở rộng Nhà máy Xử lý Nước thải Bình Hưng, được cho Hitachi Corp.

Các công ty Trung Quốc hiện nắm giữ xấp xỉ 10% thị phần. Bên cạnh việc tham gia xây dựng các phân đoạn của đường cao tốc Bắc Nam và tuyến metro đô thị Hà Nội số 2A, hầu hết các nhà thầu Trung Quốc đều tham gia xây dựng các dự án điện.

Luật về PPP là sự tiếp sức

Sự tham gia của các công ty nước ngoài tới từ 3 quốc gia kể trên và một số nước như Mỹ, Pháp, Nga, Đan Mạch, Malaysia…, theo Fitch Solutions, là rất cần thiết cho sự phát triển của thị trường cơ sở hạ tầng của Việt Nam, vì họ mang theo công nghệ, chuyên môn về quản lý dự án và phương pháp xây dựng – những lĩnh vực mà Việt Nam còn thiếu và yếu.

Ngoài vai trò là một trong ba quốc gia chiếm thị phần xây dựng cơ sở hạ tầng lớn nhất tại Việt Nam, các tổ chức tài chính Nhật Bản cũng đóng một vai trò quan trọng trong việc cung cấp vốn cho thị trường này. Theo dữ liệu của Fitch Solutions, các nhà tài chính Nhật Bản đã và đang tài trợ cho 20% tổng số các dự án xây dựng và Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) là đơn vị tham gia tích cực nhất trong số các nhà tài chính của Nhật Bản.

Top 10 nhà tài trợ vốn vào thị trường cơ sở hạ tậng của Việt Nam ngoài các tổ chức tài chính của Nhật như JICA và ADB, phải kể đến  các ngân hàng thương mại lớn như Bank of Tokyo-Mitsubishi UFJ, Sumitomo Mitsui Banking Corporation và Mizuho, Bank of China, Eximbank of Korea, BIDV, hay Standard Chartered.

Fitch Solutions đã đưa ra dự báo tăng trưởng trong lĩnh vực xây dựng ở Việt Nam sẽ rơi vào trung bình 6,8%/năm từ 2021 đến 2029.

Trong khi đó, hãng phân tích này cho rằng việc ban hành Luật PPP năm 2020 cho thấy ý định của chính phủ trong mục tiêu thu hút nhiều hơn các khoản đầu tư của khu vực tư nhân vào lĩnh vực cơ sở hạ tầng. “Chúng tôi tin rằng các nhà đầu tư nước ngoài sẽ ngày càng đóng vai trò quan trọng trong thập kỷ tới.”

Luật quy định các dự án về giao thông, cơ sở hạ tầng lưới điện và nhà máy điện, quản lý nước, cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin, trường học và bệnh viện đủ điều kiện cho các giao dịch PPP. Để đủ điều kiện, giá trị của một dự án phải đạt ít nhất khoảng 8,6 triệu đô la (200 tỉ đồng), ngoại trừ các dự án chăm sóc sức khỏe và giáo dục có ngưỡng bằng một nửa con số này.

Theo Fitch Solutions, các dự án đường bộ sẽ là một phép thử cho tính hiệu quả của bộ luật mới này. Theo đó, 98 dự án cơ sở hạ tầng lớn trong quy hoạch được coi là PPP, trong đó 58 dự án là cầu đường, với giá trị ước tính là 20,8 tỉ đô la.

Cơ sở hạ tầng giao thông cải thiện sẽ là yếu tố cần thiết để bắt kịp với tốc độ tăng trưởng kinh tế nhanh chóng của Việt Nam, khi đất nước đang nổi lên như một cứ điểm thay thế cho Trung Quốc về năng lực sản xuất với chi phí thấp.

In bài
Gửi bài cho bạn bè
TIN BÀI KHÁC  
Top
 
Giấy phép Báo điện tử số: 2302/GP-BTTTT, cấp ngày 29/11/2012
Tổng biên tập: Trần Minh Hùng.
Phó tổng biên tập phụ trách online: Phan Chiến Thắng.
Thư ký tòa soạn: Yến Dung, Phó thư ký tòa soạn: Minh Châu.
Tòa soạn: 35 Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Quận 1, TP.HCM. ĐT:(8428)3829 5936; Fax:(8428)3829 4294; Email: online@kinhtesaigon.vn
Thời báo Kinh tế Sài Gòn giữ bản quyền nội dung của trang web thesaigontimes.vn. Không sử dụng lại nội dung trên trang này dưới mọi hình thức, trừ khi được Thời báo Kinh tế Sài Gòn đồng ý bằng văn bản.
Trang ngoài sẽ được mở ra ở cửa sổ mới. Thời báo Kinh tế Sài Gòn Online không chịu trách nhiệm nội dung trang ngoài.
Bản quyền thuộc về SaigonTimesGroup.