Thứ Hai,  24/9/2018, 19:05 
Đặt báo in

Thị trường mua bán nợ: nút thắt ở hành lang pháp lý!

Linh Trang
Thứ Ba,  11/9/2018, 10:42 

Thị trường mua bán nợ: nút thắt ở hành lang pháp lý!

Linh Trang

(TBKTSG) - Nghị quyết 42 của Quốc hội về thí điểm xử lý nợ xấu của các tổ chức tín dụng (TCTD) thời gian qua mới chỉ mở đường cho việc hình thành thị trường mua bán nợ chứ chưa có quy định cụ thể về hoạt động của thị trường này.

Thời điểm chính thức của việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, dọn đường cho sự phát triển của thị trường mua bán nợ vẫn chưa được ấn định. Ảnh: THÀNH HOA

Không thiếu hàng hóa

Thị trường mua bán nợ Việt Nam dù đã đạt được những thành quả nhất định trong thời gian qua, nhất là sau khi Nghị quyết 42 của Quốc hội ra đời, nhưng vẫn được đánh giá còn khá sơ khai và còn rất nhiều việc phải làm nếu muốn phát triển mạnh.

Đầu tiên, xét ở khía cạnh nguồn cung hàng hóa trên thị trường, Việt Nam hoàn toàn không thiếu. Hiện nay, vốn cung cấp cho nền kinh tế vẫn chủ yếu đến từ ngân hàng với tổng quy mô tín dụng đạt khoảng 6,8 triệu tỉ đồng (tính đến tháng 6-2018). Ngoài ra, còn có các khoản vay giữa các doanh nghiệp với nhau. Theo Ngân hàng Nhà nước, tổng quy mô nợ xấu của hệ thống ngân hàng tính đến cuối quí 2-2018 là khoảng 2%. Điều này đồng nghĩa với việc đang có khoảng 140.000 tỉ đồng nợ xấu trong hệ thống ngân hàng. Đấy là còn chưa tính đến một lượng lớn nợ xấu gần như vẫn đang “án binh bất động” ở Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC).

Về người mua và người bán, chủ thể tham gia thị trường hiện nay chủ yếu là Công ty VAMC, Công ty Mua bán nợ Việt Nam (DATC) và gần 30 công ty quản lý tài sản (AMC) của các TCTD. Tuy nhiên, nhiều công ty AMC thuộc các ngân hàng mới chỉ loanh quanh ở một số nghiệp vụ như thanh lý tài sản gán nợ, quản lý tài sản cầm cố, thu hồi nợ cho ngân hàng mẹ... còn việc xử lý nợ xấu và tái cơ cấu thì gần như không thể. Các quy định đối với AMC hơn 10 năm qua không được sửa đổi, bổ sung dù nhiều nội dung không còn phù hợp. Đó là lý do khiến AMC không giúp được gì nhiều cho ngân hàng, trong khi ở nước ngoài, các AMC được coi là “cánh tay phải” của TCTD.

Vào năm ngoái, Nghị quyết số 42 ra đời đã cho phép nhà đầu tư tư nhân tham gia mua bán nợ và tăng quyền hạn cho các TCTD trong việc thu giữ tài sản bảo đảm. Ước tính kể từ khi Nghị quyết 42 ra đời, hoạt động mua bán nợ xấu đã diễn ra sôi động hơn với khá nhiều công ty mua bán nợ mới được thành lập. Trong đó, mục tiêu chính của các đơn vị này là thâu tóm dự án bất động sản bị thế chấp tại ngân hàng với giá rẻ, từ đó tiến đến phát triển hoặc chuyển nhượng thứ cấp. Tuy nhiên, sẽ là quá lạc quan nếu cho rằng một thị trường mua bán nợ đã được hình thành đầy đủ và chuyên nghiệp tại Việt Nam.

Nút thắt ở hành lang pháp lý

Ước tính kể từ khi Nghị quyết 42 ra đời, hoạt động mua bán nợ xấu đã diễn ra sôi động hơn với khá nhiều công ty mua bán nợ mới được thành lập.

Trên thực tế, Nghị quyết 42 thời gian qua mới chỉ mở đường cho việc hình thành thị trường mua bán nợ chứ chưa có quy định cụ thể về hoạt động của thị trường này. Theo đó, cần phải có một ủy ban đứng ra để quản lý, giám sát hoạt động, đề ra những yêu cầu, quy định đối với người tham gia thị trường cũng như các giao dịch mua bán. Bên cạnh đó, cần phải có cơ sở hạ tầng cho thị trường này như hình thành sàn giao dịch mua bán nợ (nơi đấu giá mua bán nợ) hay minh bạch tất cả những thông tin về khoản nợ, bao gồm: nợ ở đâu, thuộc loại hình nào, giá trị nguyên thủy là bao nhiêu, giá trị thị trường là bao nhiêu... Trên cơ sở đó, các bên sẽ mua, bán các khoản nợ này thông qua đấu giá.

Theo quy định hiện hành, Bộ Tài chính là cơ quan quản lý chịu trách nhiệm tạo nền tảng, cơ sở hạ tầng, quy chế cho việc thành lập thị trường mua bán nợ. Cụ thể, Nghị định 69/2016/NĐ-CP về điều kiện kinh doanh dịch vụ mua bán nợ có hiệu lực từ ngày 1-7-2016 quy định: Bộ Tài chính chịu trách nhiệm trước Chính phủ về quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ mua bán nợ; thực hiện quản lý, kiểm tra, thanh tra, giám sát theo thẩm quyền hoạt động kinh doanh dịch vụ mua bán nợ; hướng dẫn thi hành Nghị định 69. Phía Ngân hàng Nhà nước có trách nhiệm phối hợp với Bộ Tài chính thực hiện kiểm tra, thanh tra, giám sát theo thẩm quyền hoạt động kinh doanh dịch vụ mua bán nợ theo quy định của Nghị định 69 đối với AMC trực thuộc ngân hàng thương mại.

Tuy nhiên, cho đến nay, Bộ Tài chính vẫn chưa có động thái cơ bản nào cho việc ra đời thị trường mua bán nợ. Vào cuối năm ngoái, bộ này ban hành kế hoạch hành động triển khai đề án “Cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng gắn với xử lý nợ xấu giai đoạn 2016-2020” và đặt nhiệm vụ: “Nghiên cứu, hoàn thiện khuôn khổ pháp lý về hoạt động mua, bán nợ của các doanh nghiệp, về hình thành, phát triển và quản lý thị trường mua, bán nợ”. Theo đó, Vụ Tài chính - Ngân hàng được giao chủ trì xây dựng nghị định của Chính phủ về hoạt động kinh doanh dịch vụ mua bán nợ, tiến độ thực hiện trong hai năm 2018-2019. Như vậy, thời điểm chính thức của việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, dọn đường cho sự phát triển của thị trường mua bán nợ vẫn chưa được ấn định.

Một khó khăn khác đối với hoạt động mua bán nợ tại Việt Nam là sự thiếu vắng các đơn vị xếp hạng tín dụng. Tại Việt Nam, mới chỉ có duy nhất chỉ tiêu đánh giá định hạng Công ty VNR 500 được công bố, còn chưa có đơn vị nào đưa ra được định hạng tín dụng cho các khoản nợ. Ngoài ra, Việt Nam cũng thiếu các nhà môi giới chuyên nghiệp - vốn là đội ngũ nắm giữ toàn bộ các thông tin thị trường, đầu mối sắp xếp cho bên mua, bên bán gặp nhau. Nhờ có đội ngũ này, hoạt động mua bán nợ mới được thực hiện một cách chuyên nghiệp, hợp pháp, cũng như bảo vệ lợi ích của nhà đầu tư.

Bên cạnh đó, để thị trường mua bán nợ hoạt động hiệu quả và bài bản thì cũng cần quốc tế hóa các chuẩn mực kế toán để làm cơ sở dữ liệu cho công tác định giá, mua bán - sáp nhập (M&A) trên thị trường. Một đề xuất được đưa ra là Việt Nam cần xây dựng một cơ sở dữ liệu quốc gia thống nhất, minh bạch và đầy đủ thông tin về các ngành nghề, lĩnh vực, các doanh nghiệp và các khoản nợ đã được chuẩn hóa giao dịch trên thị trường. Điều này sẽ tạo cơ sở thuận tiện cho bất cứ nhà đầu tư nào có ý định tham gia thị trường, cũng như tiết kiệm chi phí, thời gian, gia tăng hiệu quả trong việc ra các quyết định đầu tư.

In bài Gửi bài cho bạn bè
Tới ngày 15-8-2018, Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng (VAMC) và hệ thống các tổ chức tín dụng đã thu hồi được gần 100.000 tỉ đồng trên 277.000 tỉ đồng nợ gốc mà VAMC đã mua và đang quản lý. Theo ông Nguyễn Văn Du, Phó Chánh Cơ quan thanh tra giám sát ngân hàng, Ngân hàng Nhà nước, tỷ lệ nợ xấu nội bảng tại thời điểm 30-6-2018 là 2,09%, tuy thấp hơn so với năm 2016 (2,46%) nhưng vẫn cao so với thời điểm 31-12-2017 (1,99%).
PHẢN CHIẾU
Phác họa bức tranh mờ ảo nợ xấu
(TBKTSG) - Tổng kết một năm thực hiện Nghị quyết 42 của Quốc hội về thí điểm xử lý nợ xấu của các tổ chức tín dụng, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) công bố một số số liệu cập nhật liên quan đến tình hình nợ xấu và xử lý nợ xấu. Theo đó, nhìn chung nợ xấu dường như đã trở nên bớt... xấu. Tuy nhiên, nếu phân tích kỹ hơn thì có thể thấy còn nhiều điều đáng nói về vấn đề nợ xấu ở Việt Nam.
Hệ số an toàn vốn đã chạm ngưỡng thiếu an toàn
(TBKTSG Online) - Đối với các Ngân hàng thương mại Nhà nước, việc tăng vốn điều lệ là cấp bách hơn bao giờ hết vì hệ số an toàn vốn hiện nay đã chạm ngưỡng thiếu an toàn.
Vẫn còn vướng trong việc xử lý nợ xấu
(TBKTSG Online) -  Sau một năm ban hành, Nghị quyết 42 đã tạo công cụ, cơ sở pháp lý để xử lý tài sản đảm bảo, thu hồi nợ xấu. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều vướng mắc cần giải quyết.
Top
TÀI CHÍNH - NGÂN HÀNG
NGÂN HÀNG
BẢO HIỂM
CHỨNG KHOÁN
TIỀN TỆ
KINH DOANH
THƯƠNG MẠI - DỊCH VỤ
XUẤT NHẬP KHẨU
GIAO THƯƠNG
THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ
KHUYẾN MÃI
WEB GIÁ RẺ
DIỄN ĐÀN
Ý KIẾN
GHI NHẬN
BẠN ĐỌC VIẾT
BLOG
DOANH NGHIỆP
CHUYỆN LÀM ĂN
QUẢN TRỊ SỨC KHỎE
PHÁP LUẬT
QUẢN TRỊ
MỘT VÒNG DOANH NGHIỆP
DỮ LIỆU DOANH NGHIỆP
VĂN HÓA - XÃ HỘI
VĂN HÓA
XÃ HỘI
VIỆC GÌ? Ở ĐÂU?
ĐỊA ỐC
NHÀ ĐẤT
QUY HOẠCH - HẠ TẦNG
DỰ ÁN
GÓC TƯ VẤN
THẾ GIỚI
PHÂN TÍCH - BÌNH LUẬN
THỊ TRƯỜNG - DOANH NGHIỆP
 
Giấy phép Báo điện tử số: 2302/GP-BTTTT, cấp ngày 29/11/2012
Tổng biên tập: Trần Minh Hùng.
Thư ký tòa soạn: Hồng Văn; Phó thư ký tòa soạn: Yến Dung.
Tòa soạn: Số 35 Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh.
Điện thoại: (8428) 3829 5936; Fax: (8428) 3829 4294; Email: online@kinhtesaigon.vn
Thời báo Kinh tế Sài Gòn giữ bản quyền nội dung của trang web www.thesaigontimes.vn. Không được sử dụng lại nội dung trên Thời báo Kinh tế Sài Gòn Online dưới mọi hình thức, trừ khi được Thời báo Kinh tế Sài Gòn đồng ý bằng văn bản.
Trang ngoài sẽ được mở ra ở cửa sổ mới. Thời báo Kinh tế Sài Gòn Online không chịu trách nhiệm nội dung trang ngoài.
Bản quyền thuộc về SaigonTimesGroup.
Thị trường mua bán nợ: nút thắt ở hành lang pháp lý!
Thứ Ba,  11/9/2018, 10:42 
Linh Trang

Thị trường mua bán nợ: nút thắt ở hành lang pháp lý!

Linh Trang

(TBKTSG) - Nghị quyết 42 của Quốc hội về thí điểm xử lý nợ xấu của các tổ chức tín dụng (TCTD) thời gian qua mới chỉ mở đường cho việc hình thành thị trường mua bán nợ chứ chưa có quy định cụ thể về hoạt động của thị trường này.

Thời điểm chính thức của việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, dọn đường cho sự phát triển của thị trường mua bán nợ vẫn chưa được ấn định. Ảnh: THÀNH HOA

Không thiếu hàng hóa

Thị trường mua bán nợ Việt Nam dù đã đạt được những thành quả nhất định trong thời gian qua, nhất là sau khi Nghị quyết 42 của Quốc hội ra đời, nhưng vẫn được đánh giá còn khá sơ khai và còn rất nhiều việc phải làm nếu muốn phát triển mạnh.

Đầu tiên, xét ở khía cạnh nguồn cung hàng hóa trên thị trường, Việt Nam hoàn toàn không thiếu. Hiện nay, vốn cung cấp cho nền kinh tế vẫn chủ yếu đến từ ngân hàng với tổng quy mô tín dụng đạt khoảng 6,8 triệu tỉ đồng (tính đến tháng 6-2018). Ngoài ra, còn có các khoản vay giữa các doanh nghiệp với nhau. Theo Ngân hàng Nhà nước, tổng quy mô nợ xấu của hệ thống ngân hàng tính đến cuối quí 2-2018 là khoảng 2%. Điều này đồng nghĩa với việc đang có khoảng 140.000 tỉ đồng nợ xấu trong hệ thống ngân hàng. Đấy là còn chưa tính đến một lượng lớn nợ xấu gần như vẫn đang “án binh bất động” ở Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC).

Về người mua và người bán, chủ thể tham gia thị trường hiện nay chủ yếu là Công ty VAMC, Công ty Mua bán nợ Việt Nam (DATC) và gần 30 công ty quản lý tài sản (AMC) của các TCTD. Tuy nhiên, nhiều công ty AMC thuộc các ngân hàng mới chỉ loanh quanh ở một số nghiệp vụ như thanh lý tài sản gán nợ, quản lý tài sản cầm cố, thu hồi nợ cho ngân hàng mẹ... còn việc xử lý nợ xấu và tái cơ cấu thì gần như không thể. Các quy định đối với AMC hơn 10 năm qua không được sửa đổi, bổ sung dù nhiều nội dung không còn phù hợp. Đó là lý do khiến AMC không giúp được gì nhiều cho ngân hàng, trong khi ở nước ngoài, các AMC được coi là “cánh tay phải” của TCTD.

Vào năm ngoái, Nghị quyết số 42 ra đời đã cho phép nhà đầu tư tư nhân tham gia mua bán nợ và tăng quyền hạn cho các TCTD trong việc thu giữ tài sản bảo đảm. Ước tính kể từ khi Nghị quyết 42 ra đời, hoạt động mua bán nợ xấu đã diễn ra sôi động hơn với khá nhiều công ty mua bán nợ mới được thành lập. Trong đó, mục tiêu chính của các đơn vị này là thâu tóm dự án bất động sản bị thế chấp tại ngân hàng với giá rẻ, từ đó tiến đến phát triển hoặc chuyển nhượng thứ cấp. Tuy nhiên, sẽ là quá lạc quan nếu cho rằng một thị trường mua bán nợ đã được hình thành đầy đủ và chuyên nghiệp tại Việt Nam.

Nút thắt ở hành lang pháp lý

Ước tính kể từ khi Nghị quyết 42 ra đời, hoạt động mua bán nợ xấu đã diễn ra sôi động hơn với khá nhiều công ty mua bán nợ mới được thành lập.

Trên thực tế, Nghị quyết 42 thời gian qua mới chỉ mở đường cho việc hình thành thị trường mua bán nợ chứ chưa có quy định cụ thể về hoạt động của thị trường này. Theo đó, cần phải có một ủy ban đứng ra để quản lý, giám sát hoạt động, đề ra những yêu cầu, quy định đối với người tham gia thị trường cũng như các giao dịch mua bán. Bên cạnh đó, cần phải có cơ sở hạ tầng cho thị trường này như hình thành sàn giao dịch mua bán nợ (nơi đấu giá mua bán nợ) hay minh bạch tất cả những thông tin về khoản nợ, bao gồm: nợ ở đâu, thuộc loại hình nào, giá trị nguyên thủy là bao nhiêu, giá trị thị trường là bao nhiêu... Trên cơ sở đó, các bên sẽ mua, bán các khoản nợ này thông qua đấu giá.

Theo quy định hiện hành, Bộ Tài chính là cơ quan quản lý chịu trách nhiệm tạo nền tảng, cơ sở hạ tầng, quy chế cho việc thành lập thị trường mua bán nợ. Cụ thể, Nghị định 69/2016/NĐ-CP về điều kiện kinh doanh dịch vụ mua bán nợ có hiệu lực từ ngày 1-7-2016 quy định: Bộ Tài chính chịu trách nhiệm trước Chính phủ về quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ mua bán nợ; thực hiện quản lý, kiểm tra, thanh tra, giám sát theo thẩm quyền hoạt động kinh doanh dịch vụ mua bán nợ; hướng dẫn thi hành Nghị định 69. Phía Ngân hàng Nhà nước có trách nhiệm phối hợp với Bộ Tài chính thực hiện kiểm tra, thanh tra, giám sát theo thẩm quyền hoạt động kinh doanh dịch vụ mua bán nợ theo quy định của Nghị định 69 đối với AMC trực thuộc ngân hàng thương mại.

Tuy nhiên, cho đến nay, Bộ Tài chính vẫn chưa có động thái cơ bản nào cho việc ra đời thị trường mua bán nợ. Vào cuối năm ngoái, bộ này ban hành kế hoạch hành động triển khai đề án “Cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng gắn với xử lý nợ xấu giai đoạn 2016-2020” và đặt nhiệm vụ: “Nghiên cứu, hoàn thiện khuôn khổ pháp lý về hoạt động mua, bán nợ của các doanh nghiệp, về hình thành, phát triển và quản lý thị trường mua, bán nợ”. Theo đó, Vụ Tài chính - Ngân hàng được giao chủ trì xây dựng nghị định của Chính phủ về hoạt động kinh doanh dịch vụ mua bán nợ, tiến độ thực hiện trong hai năm 2018-2019. Như vậy, thời điểm chính thức của việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, dọn đường cho sự phát triển của thị trường mua bán nợ vẫn chưa được ấn định.

Một khó khăn khác đối với hoạt động mua bán nợ tại Việt Nam là sự thiếu vắng các đơn vị xếp hạng tín dụng. Tại Việt Nam, mới chỉ có duy nhất chỉ tiêu đánh giá định hạng Công ty VNR 500 được công bố, còn chưa có đơn vị nào đưa ra được định hạng tín dụng cho các khoản nợ. Ngoài ra, Việt Nam cũng thiếu các nhà môi giới chuyên nghiệp - vốn là đội ngũ nắm giữ toàn bộ các thông tin thị trường, đầu mối sắp xếp cho bên mua, bên bán gặp nhau. Nhờ có đội ngũ này, hoạt động mua bán nợ mới được thực hiện một cách chuyên nghiệp, hợp pháp, cũng như bảo vệ lợi ích của nhà đầu tư.

Bên cạnh đó, để thị trường mua bán nợ hoạt động hiệu quả và bài bản thì cũng cần quốc tế hóa các chuẩn mực kế toán để làm cơ sở dữ liệu cho công tác định giá, mua bán - sáp nhập (M&A) trên thị trường. Một đề xuất được đưa ra là Việt Nam cần xây dựng một cơ sở dữ liệu quốc gia thống nhất, minh bạch và đầy đủ thông tin về các ngành nghề, lĩnh vực, các doanh nghiệp và các khoản nợ đã được chuẩn hóa giao dịch trên thị trường. Điều này sẽ tạo cơ sở thuận tiện cho bất cứ nhà đầu tư nào có ý định tham gia thị trường, cũng như tiết kiệm chi phí, thời gian, gia tăng hiệu quả trong việc ra các quyết định đầu tư.

TIN BÀI LIÊN QUAN
Chia sẻ:
   
CÙNG CHUYÊN MỤC

Mobile

Thị trường mua bán nợ: nút thắt ở hành lang pháp lý!
Thứ Ba,  11/9/2018, 10:42 
Linh Trang

Thị trường mua bán nợ: nút thắt ở hành lang pháp lý!

Linh Trang

(TBKTSG) - Nghị quyết 42 của Quốc hội về thí điểm xử lý nợ xấu của các tổ chức tín dụng (TCTD) thời gian qua mới chỉ mở đường cho việc hình thành thị trường mua bán nợ chứ chưa có quy định cụ thể về hoạt động của thị trường này.

Thời điểm chính thức của việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, dọn đường cho sự phát triển của thị trường mua bán nợ vẫn chưa được ấn định. Ảnh: THÀNH HOA

Không thiếu hàng hóa

Thị trường mua bán nợ Việt Nam dù đã đạt được những thành quả nhất định trong thời gian qua, nhất là sau khi Nghị quyết 42 của Quốc hội ra đời, nhưng vẫn được đánh giá còn khá sơ khai và còn rất nhiều việc phải làm nếu muốn phát triển mạnh.

Đầu tiên, xét ở khía cạnh nguồn cung hàng hóa trên thị trường, Việt Nam hoàn toàn không thiếu. Hiện nay, vốn cung cấp cho nền kinh tế vẫn chủ yếu đến từ ngân hàng với tổng quy mô tín dụng đạt khoảng 6,8 triệu tỉ đồng (tính đến tháng 6-2018). Ngoài ra, còn có các khoản vay giữa các doanh nghiệp với nhau. Theo Ngân hàng Nhà nước, tổng quy mô nợ xấu của hệ thống ngân hàng tính đến cuối quí 2-2018 là khoảng 2%. Điều này đồng nghĩa với việc đang có khoảng 140.000 tỉ đồng nợ xấu trong hệ thống ngân hàng. Đấy là còn chưa tính đến một lượng lớn nợ xấu gần như vẫn đang “án binh bất động” ở Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC).

Về người mua và người bán, chủ thể tham gia thị trường hiện nay chủ yếu là Công ty VAMC, Công ty Mua bán nợ Việt Nam (DATC) và gần 30 công ty quản lý tài sản (AMC) của các TCTD. Tuy nhiên, nhiều công ty AMC thuộc các ngân hàng mới chỉ loanh quanh ở một số nghiệp vụ như thanh lý tài sản gán nợ, quản lý tài sản cầm cố, thu hồi nợ cho ngân hàng mẹ... còn việc xử lý nợ xấu và tái cơ cấu thì gần như không thể. Các quy định đối với AMC hơn 10 năm qua không được sửa đổi, bổ sung dù nhiều nội dung không còn phù hợp. Đó là lý do khiến AMC không giúp được gì nhiều cho ngân hàng, trong khi ở nước ngoài, các AMC được coi là “cánh tay phải” của TCTD.

Vào năm ngoái, Nghị quyết số 42 ra đời đã cho phép nhà đầu tư tư nhân tham gia mua bán nợ và tăng quyền hạn cho các TCTD trong việc thu giữ tài sản bảo đảm. Ước tính kể từ khi Nghị quyết 42 ra đời, hoạt động mua bán nợ xấu đã diễn ra sôi động hơn với khá nhiều công ty mua bán nợ mới được thành lập. Trong đó, mục tiêu chính của các đơn vị này là thâu tóm dự án bất động sản bị thế chấp tại ngân hàng với giá rẻ, từ đó tiến đến phát triển hoặc chuyển nhượng thứ cấp. Tuy nhiên, sẽ là quá lạc quan nếu cho rằng một thị trường mua bán nợ đã được hình thành đầy đủ và chuyên nghiệp tại Việt Nam.

Nút thắt ở hành lang pháp lý

Ước tính kể từ khi Nghị quyết 42 ra đời, hoạt động mua bán nợ xấu đã diễn ra sôi động hơn với khá nhiều công ty mua bán nợ mới được thành lập.

Trên thực tế, Nghị quyết 42 thời gian qua mới chỉ mở đường cho việc hình thành thị trường mua bán nợ chứ chưa có quy định cụ thể về hoạt động của thị trường này. Theo đó, cần phải có một ủy ban đứng ra để quản lý, giám sát hoạt động, đề ra những yêu cầu, quy định đối với người tham gia thị trường cũng như các giao dịch mua bán. Bên cạnh đó, cần phải có cơ sở hạ tầng cho thị trường này như hình thành sàn giao dịch mua bán nợ (nơi đấu giá mua bán nợ) hay minh bạch tất cả những thông tin về khoản nợ, bao gồm: nợ ở đâu, thuộc loại hình nào, giá trị nguyên thủy là bao nhiêu, giá trị thị trường là bao nhiêu... Trên cơ sở đó, các bên sẽ mua, bán các khoản nợ này thông qua đấu giá.

Theo quy định hiện hành, Bộ Tài chính là cơ quan quản lý chịu trách nhiệm tạo nền tảng, cơ sở hạ tầng, quy chế cho việc thành lập thị trường mua bán nợ. Cụ thể, Nghị định 69/2016/NĐ-CP về điều kiện kinh doanh dịch vụ mua bán nợ có hiệu lực từ ngày 1-7-2016 quy định: Bộ Tài chính chịu trách nhiệm trước Chính phủ về quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ mua bán nợ; thực hiện quản lý, kiểm tra, thanh tra, giám sát theo thẩm quyền hoạt động kinh doanh dịch vụ mua bán nợ; hướng dẫn thi hành Nghị định 69. Phía Ngân hàng Nhà nước có trách nhiệm phối hợp với Bộ Tài chính thực hiện kiểm tra, thanh tra, giám sát theo thẩm quyền hoạt động kinh doanh dịch vụ mua bán nợ theo quy định của Nghị định 69 đối với AMC trực thuộc ngân hàng thương mại.

Tuy nhiên, cho đến nay, Bộ Tài chính vẫn chưa có động thái cơ bản nào cho việc ra đời thị trường mua bán nợ. Vào cuối năm ngoái, bộ này ban hành kế hoạch hành động triển khai đề án “Cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng gắn với xử lý nợ xấu giai đoạn 2016-2020” và đặt nhiệm vụ: “Nghiên cứu, hoàn thiện khuôn khổ pháp lý về hoạt động mua, bán nợ của các doanh nghiệp, về hình thành, phát triển và quản lý thị trường mua, bán nợ”. Theo đó, Vụ Tài chính - Ngân hàng được giao chủ trì xây dựng nghị định của Chính phủ về hoạt động kinh doanh dịch vụ mua bán nợ, tiến độ thực hiện trong hai năm 2018-2019. Như vậy, thời điểm chính thức của việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, dọn đường cho sự phát triển của thị trường mua bán nợ vẫn chưa được ấn định.

Một khó khăn khác đối với hoạt động mua bán nợ tại Việt Nam là sự thiếu vắng các đơn vị xếp hạng tín dụng. Tại Việt Nam, mới chỉ có duy nhất chỉ tiêu đánh giá định hạng Công ty VNR 500 được công bố, còn chưa có đơn vị nào đưa ra được định hạng tín dụng cho các khoản nợ. Ngoài ra, Việt Nam cũng thiếu các nhà môi giới chuyên nghiệp - vốn là đội ngũ nắm giữ toàn bộ các thông tin thị trường, đầu mối sắp xếp cho bên mua, bên bán gặp nhau. Nhờ có đội ngũ này, hoạt động mua bán nợ mới được thực hiện một cách chuyên nghiệp, hợp pháp, cũng như bảo vệ lợi ích của nhà đầu tư.

Bên cạnh đó, để thị trường mua bán nợ hoạt động hiệu quả và bài bản thì cũng cần quốc tế hóa các chuẩn mực kế toán để làm cơ sở dữ liệu cho công tác định giá, mua bán - sáp nhập (M&A) trên thị trường. Một đề xuất được đưa ra là Việt Nam cần xây dựng một cơ sở dữ liệu quốc gia thống nhất, minh bạch và đầy đủ thông tin về các ngành nghề, lĩnh vực, các doanh nghiệp và các khoản nợ đã được chuẩn hóa giao dịch trên thị trường. Điều này sẽ tạo cơ sở thuận tiện cho bất cứ nhà đầu tư nào có ý định tham gia thị trường, cũng như tiết kiệm chi phí, thời gian, gia tăng hiệu quả trong việc ra các quyết định đầu tư.

TIN BÀI LIÊN QUAN
Chia sẻ:
   
CÙNG CHUYÊN MỤC